در این بخش از تاپ ناپ ، متن کامل شعر «نیایش» فارسی پنجم (صفحهٔ ۱۴۰) را بیت به بیت به زبان ساده و روان معنی کردهایم و در کنار آن، آرایههای ادبی مهمِ شعر—مثل تشبیه، تکرار، واجآرایی و پرسش بلاغی—را دقیق و کوتاه توضیح دادهایم تا دانشآموز معنا و زیبایی اثر را همزمان ببیند.
واژههای دشوار با معناهای روشن آورده شده و برای هر بیت، کلمات کلیدی با «همخانوادهها» و «متضاد/مخالف» کاربردی معرفی شدهاند تا دایرهٔ واژگان تقویت شود.
در پایان، جمعبندی پیام شعر و نکتههای امتحانی قرار دارد تا مرور نهاییِ درس پایانی کتاب سریع، منظم و مطمئن انجام شود. این صفحه طوری نوشته شده که هم در کلاس بهکار بیاید و هم در خانه، برای تمرین و تکرار قبل از آزمون، خیال شما را راحت کند.
معنی و آرایه های شعر نیایش فارسی کلاس پنجم دبستان
در کتاب مثنوی معنوی، اثر جاودان جلالالدین محمد مولوی، حکایتها و پندهای نابی گردآوری شده است. این کتاب که نخستین بخش از مجموعهی مثنوی معنوی است، سرشار از داستانهایی است که هر یک درسی بزرگ برای زندگی در خود دارند. مولوی در این اثر، از راه قصههای ساده و دلنشین، حقایق عمیق عرفانی و اخلاقی را به خواننده میآموزد.
در بخشی از این کتاب با نام “فیه ما فیه”، سخنان و گفتارهای پراکندهی این عارف بزرگ جمعآوری شده که همچون چراغی راهنمای جویندگان حقیقت و دوستداران معرفت است.
برای یادگیری پیشرفته، به معنی شعر نیایش فارسی ششم صفحه 114 ✅ هم خانواده مخالف و خلاصه مراجعه کنید.
ابیات و معنی
درختان مانند انسانها هستند که دستهای دعا به سوی آسمان بلند کردهاند و از دل زمین به خدا روی آوردهاند.
برگهای سبز و شاخههای بلند، رازهای نهفته در دل خاک را با خدا در میان میگذارند.
دعاهای «یا رب…» در نثر روان
یا پروردگارا، مهر و بخشایشت را از ما دریغ نکن و ما را در پناه محبت و عطوفت خود نگه دار.
دلهایمان را با نور آگاهی و شناخت روشن کن و درون ما را با پرتو هدایتت تابناک ساز.
ما را با همان نوری پرورش بده که انسانهای شایسته را پرورش دادی و آن روشنایی راهنما را به ما نیز عطا کن.
ای پادشاه جهان، آنان که در غفلت به سر میبرند، با لطف خود بیدارشان کن و با مهرت به آگاهی برسان.
نکتهٔ مفهومی «نور» کنایه از هدایت و محبت الهی است. «ملکا» خطابِ دعایی به خداوند (ندا).
این دو بیت از «مثنوی معنوی» و دعاهای پایانی از «فیه ما فیه» مولوی نقل شدهاند.
توصیه میکنیم حتماً مقاله معنی شعر ستایش فارسی هفتم صفحه ۹ ✅ هم خانواده مخالف و خلاصه را مطالعه کنید.
معنی کلمات نیایش صفحه ۱۴۰ فارسی پنجم ابتدایی
کلمات هم خانواده شعر نیایش فارسی کلاس پنجم
لطف → نرمی، ظرافت، محبت کردن
رحمت → مهربان، بخشنده، بخشش
معرفت → شناخت، دانا، دانشها
نور → درخشان، تابان، نورها
روشن → تابان، روشنایی، روشنکننده
پروردن → پروراندن، پروراننده، پرورده
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه معنی کلمات درس آوای گنجشکان فارسی ششم ✅ هم خانواده و متضاد و خلاصه.
کلمات مخالف ( متضاد) شعر نیایش فارسی کلاس پنجم
لطف در برابر بیمهری قرار دارد.
رحمت در برابر قساوت و سنگدلی است.
نور در مقابل تاریکی و ظلمت معنا میشود.
معرفت در برابر جهل و نادانی است.
روشن در مقابل تیره و تاریک قرار میگیرد.
بیداری در برابر غفلت و بیخبری است.
باز گرفتن و دریغ کردن در مقابل بخشیدن و اعطا کردن است.
غافلان در برابر آگاهان و بیداران قرار دارند.
امیدواریم این نوشته از «تاپ ناپ» که به بررسی معنی شعر «نیایش» و واژههای مهم آن، همراه با کلمات همخانواده و متضادشان پرداخته، برای شما دانشآموزان عزیز پایهٔ پنجم سودمند و قابل استفاده بوده باشد.
مطلب قبلی: معنی واژهها و پاسخ حکایت جوان و راهزن کتاب فارسی کلاس پنجم + معنی ضربالمثلها