امروزه در سراسر جهان، سازهای گوناگون و پیشرفتهای وجود دارند که دنیای موسیقی را زیباتر و جذابتر کردهاند. اما آیا تا به حال به این فکر کردهاید که اولین سازی که انسان ساخت چه بوده است؟
در این نوشته از وبلاگ یافتو، قصد داریم با هم سفری به گذشته داشته باشیم و قدیمیترین ساز جهان را بهتر بشناسیم. آشنایی با این ساز به ما یادآوری میکند که تمام سازهای امروزی، ریشه در تاریخ و خلاقیت انسانهای گذشته دارند.
اگر دوست دارید بدانید نخستین ساز بشر چه شکلی بود و چگونه ساخته شد، در ادامه این مطلب با ما بمانید.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً بیوگرافی الکساندر ایگوریویچ ریباک را بخوانید.
قدیمی ترین ساز دنیا چیست؟
قدیمی ترین ساز موسیقی جهان، یک فلوت است که در غاری به نام «دیویه بابه» نزدیک شهر سرکنو پیدا شده. این فلوت بسیار قدیمی است و عمر آن به بیش از ۶۰ هزار سال میرسد. این ساز به دوران پارینه سنگی تعلق دارد و به آن «فلوت نئاندرتال» میگویند. دلیل این نامگذاری، سازندگان آن هستند.
نئاندرتالها گروهی از انسانهای نخستین بودند که امروزه منقرض شدهاند و دلیل دقیق ناپدید شدن آنها هنوز روشن نیست. آنها از نظر جثه کمی کوچکتر از انسانهای امروزی بودند و بخشهایی از مغزشان، مانند مخچه، نسبت به انسان مدرن کوچکتر بود. با این حال، آنها هم به اندازه ما باهوش و توانا بودند.
پژوهشگران باور دارند که این فلوت باستانی هم توسط نئاندرتالها ساخته شده است. فلوت نئاندرتال امروزه در موزه کشور اسلوونی نگهداری میشود.
ساختار فلوت نئاندرتال
پژوهشگران دریافتند که قدیمیترین ساز موسیقی جهان از استخوان پای یک خرس ساخته شده است. بررسیها نشان میدهد این استخوان متعلق به پای چپ خرسی بوده که در غار زندگی میکرده است.
این فلوت که به نئاندرتالها نسبت داده میشود، در اصل چهار سوراخ داشته، اما امروزه تنها دو سوراخ آن به طور کامل سالم مانده و از دو سوراخ دیگر فقط قسمتهای کوچکی باقی است. محققان با دقت زیاد این سوراخها را بررسی کردند و به این نتیجه رسیدند که آنها به طور تصادفی یا در اثر گازگرفتگی حیوانات ایجاد نشدهاند. به نظر میرسد این سوراخها با استفاده از یک سنگ تیز بر روی استخوان ایجاد شدهاند.
محل قرارگیری و اندازه این سوراخها به شکلی است که با چهار نت از گامهای موسیقی امروزی، یعنی گام دیاتونیک، هماهنگی دارد. تمامی شواهد نشان میدهند که این شیء با هدف ساخت موسیقی و نواختن ساخته شده است.
چرا کشف فلوت نئاندرتال بسیار مهم است؟
برخی از محققان فکر میکردند نئاندرتالها موجوداتی خشن و بدون فرهنگ بودهاند. اما پیدا شدن قدیمیترین ساز موسیقی جهان، که توسط نئاندرتالها ساخته شده، ثابت کرد این انسانها بسیار بیشتر از موجوداتی ابتدایی بودهاند. آنها علاوه بر فکر کردن به مسائل اولیه مانند خوراک و پناهگاه، به نیازهای روحی و معنوی خود نیز توجه داشتند. این فلوت، به عنوان کهنترین ساز شناختهشده، نشان میدهد که حتی اجداد دور ما نیز موجوداتی خلاق و بااحساس بودند که به زیبایی موسیقی علاقه داشتند.
برای گسترش دانش خود، مقاله سازهایی که در سبک کلاسیک نواخته می شود را مطالعه کنید.
اگر سوالاتی دارید، مقاله تنور، زیرترین نوع صدای مردان به شما کمک خواهد کرد.