در ساختمانها، کلید دو پل کاربرد زیادی دارد و معمولاً به دو شکل نصب میشود: روی دیوار (روکار) یا داخل دیوار (توکار). همانطور که از نامش پیداست، از این کلید میتوان برای کنترل روشن و خاموش کردن دو یا چند چراغ از یک محل استفاده کرد.
کلید دو پل یکی از انواع کلیدهای برق است که در بیشتر خانهها و محلهای کار دیده میشود. این کلیدها دو اهرم یا دکمه دارند که مانند یک پایانه برای عبور جریان برق عمل میکنند.
با توجه به استفاده گسترده از کلیدهای دو پل در سازههای امروزی، در این راهنمای رونیکس، روش نصب این کلید را به زبان ساده بیان خواهیم کرد.
اتصال صحیح کلید دو پل
نصب درست کلید دوپل بسیار مهم است. اگر این کار به شکل اشتباه انجام شود، ممکن است مشکلاتی مانند برقگرفتگی، اتصالی و خرابی وسایل برقی پیش بیاید. برای کارکرد درست و بیخطر این کلید، باید سیمهای فاز، نول و زمین را دقیقاً به جای خود در ترمینالهای کلید وصل کنید. به علاوه، توجه به قطب مثبت و منفی سیمها و انتخاب سیم با ضخامت مناسب هم از نکات کلیدی در نصب کلید دوپل به شمار میروند.
بهترین راه نصب کلید دو پل
برای نصب یک کلید دوپل به روش درست، اول باید برق قسمتی از خانه که میخواهید روی آن کار کنید را کاملاً قطع کنید. بعد، باید سیمهای مختلف را به دقت تشخیص دهید: سیم فاز، سیم نول و سیم زمین. سپس هر سیم را باید به جای صحیح خود روی کلید وصل کنید.
بهتر است از ابزارهای مناسب استفاده کنید و تمام نکات ایمنی را رعایت کنید. اگر احساس میکنید این کار برای شما سخت است، از یک برقکار با تجربه کمک بگیرید تا کار به بهترین شکل انجام شود.
در بخشهای بعدی، مرحله به مرحله نحوه نصب این کلید را با هم یاد میگیریم.
وسایل مورد نیاز:
کلید دوپل
میخ و پیچ
دریل
سیم برق
چیدمانی از وسایل مورد نیاز
وسایل و لوازم لازم را به شکلی مرتب و منظم بچینید. هر چیزی که برای انجام کارتان نیاز دارید، از قبل آماده کرده و در دسترس قرار دهید. این کار باعث میشود هنگام شروع، همه چیز مرتب باشد و زمان کمتری برای پیدا کردن وسایل صرف کنید.
مراحل نصب کلید دو پل
برای نصب کلید دوپل، اول جایی را برای قرار دادن آن در نظر بگیرید. این محل را با توجه به اندازه و مدل چراغ یا وسیلهای که میخواهید کنترل کنید انتخاب نمایید. معمولاً بهتر است کلید روی دیواری نصب شود که نزدیک به ورودی اتاق یا فضای مورد نظر است.
بعد از انتخاب محل، با میخ یا پیچ جای دقیق نصب را روی دیوار علامت بزنید. اگر پیچگوشتی برقی دارید، کارتان سریعتر و راحتتر پیش میرود.
حالا با دریل، در نقطهای که علامت زدهاید، یک سوراخ مناسب برای جاسازی کلید ایجاد کنید.
سیم برق را از داخل دیوار عبور دهید و به سراغ کلید دوپل بیاورید. برای مرتب بودن و ایمنی بیشتر، میتوانید از لوله مخصوص سیمکشی استفاده کنید.
بعد از وصل کردن سیم به کلید، کلید را در جای خود قرار دهید و با پیچ و پیچگوشتی آن را به دیوار محکم کنید.
حالا نوبت وصل کردن سیم به برق اصلی است. برای این قسمت میتوانید از جعبه فیوز یا جعبه اتصال کمک بگیرید.
پس از اتصال به برق، کلید اصلی را بزنید و عملکرد کلید دوپل را آزمایش کنید تا مطمئن شوید درست روشن و خاموش میشود.
لوله گذاری برای سیم کشی کلید دو پل
برای سیمکشی کلید دوپل، معمولاً از لولههایی استفاده میشود تا سیمهای برق درون آن قرار گیرند و محافظت شوند. این لولهها میتوانند پلاستیکی، فلزی یا از جنس پیویسی باشند و داخل دیوار یا سقف کار گذاشته شوند.
لولهکشی برای کلید دوپل دو هدف مهم دارد: نخست، از سیمها در برابر صدماتی مانند پارگی، ساییدگی و سایر آسیبها محافظت میکند. دوم، کار نصب و همچنین تعویض یا تعمیر کلید را در آینده آسانتر میسازد.
در روش سیمکشی، میتوان سیمهای برق را به دو شکل اصلی نصب کرد:
یا از داخل لولههایی که روی دیوار و سقف قرار میگیرند (روکار)
یا از داخل لولههایی که درون دیوار و زیر گچ جایگذاری میشوند (توکار).
به راهنمای نصب کلید دو پل توجه کنید:
کلیدهای تبدیل دوپل معمولاً از نوع دوپین هستند و به دو شیوهٔ معمولی و معکوس قابل سیمکشی میباشند. در هر دو روش، ابتدا باید کلید را باز کرده و موارد زیر را کنترل کنید:
تعداد پینها: این کلیدها ممکن است بین ۲ تا ۸ پین داشته باشند. بنابراین نخست تعداد پینها را بررسی کنید و سیمکشی را مطابق با آن انجام دهید.
الگوی اتصال: هر کلید تبدیل دوپل، نقشهٔ سیمکشی مخصوص به خود دارد. به عنوان مثال، در بعضی مدلها پین ۱ با پین ۲، پین ۳ با پین ۴ و… به هم مرتبط هستند. برای نصب درست، باید این الگو را چک کرده و سیمها را مطابق آن متصل نمایید.
جهت سیمها: در سیمکشی این کلیدها باید دقت کنید سیمها در جهت درست وصل شوند. همیشه هنگام کار با برق احتیاط و تمرکز بیشتری لازم است؛ به همین دلیل توصیه میشود همواره به راهنمای نصب همان کلید تبدیل دوپل مراجعه کنید.
سیم کشی کلید دو پل چگونه انجام میشود؟
برای نصب یک کلید دوپل، ابتدا باید پوشش محافظ و دکمههای آن را بردارید. پیش از شروع، مطمئن شوید که همه ابزارهای لازم را در جعبه ابزار خود دارید. برای جدا کردن قطعات کلید حتماً از پیچگوشتی مناسب استفاده کنید تا از آسیب دیدن کلید جلوگیری شود.
جعبه ابزار رونیکس
کلیدهای دوپل سه اتصال دارند که شامل یک سیم فاز ورودی و یک سیم فاز خروجی میشوند. این قابلیت به شما امکان میدهد دو لامپ را با یک کلید کنترل کنید.
تفاوت اصلی بین کلید تکپل و دوپل در این است که در کلید تکپل میتوانید سیم فاز ورودی را به قسمت بالا یا پایین وصل کنید، اما در کلید دوپل باید حتماً فاز ورودی را به جای مشخصی متصل نمایید. روش سیمکشی هر دو کلید تقریباً یکسان است، با این تفاوت که کلید دوپل دو خروجی جداگانه دارد.
بیشتر بخوانید: آموزش سرویس چرخ خیاطی به زبان ساده | صفر تا ۱۰۰ سرویس چرخ خیاطی
کلید دوپل یک ترمینال ورودی به رنگ طلایی و دو ترمینال خروجی به رنگ نقرهای دارد. هر یک از این خروجیها میتواند برای یک لامپ جداگانه استفاده شود.
توصیه میشود به مطالعه مقاله کنیتکس پاش چیست و چه کاربردی دارد؟ | معرفی و بررسی انواع مختلف کنیتکس پاش ادامه دهید.
سیم فاز ورودی را با رعایت نکات ایمنی لخت کنید. بهتر است به رنگ سیمها دقت زیادی داشته باشید، زیرا اگر رنگبندی را رعایت نکنید، در زمان تعمیر یا تعویض کلید دوپل دچار مشکل خواهید شد.
سیمهای رنگی برای اتصال به کلید دوپل
برای ورودی کلید دوپل معمولاً از سیمهای قرمز، مشکی و زرد استفاده میشود. کار را با باز کردن پیچ ترمینال ورودی شروع کنید. سپس سیم را داخل آن بگذارید و با یک پیچگوشتی که دسته عایق دارد، پیچ را محکم ببندید.
کلیدهای دوپل روی یک قوطی مخصوص نصب میشوند؛ پس باید سر دیگر سیم فاز را از داخل قوطی بیرون بیاورید.
حالا دو سیم خروجی از کلید را به لامپ یا وسیلهای که میخواهید روشن و خاموش کنید، وصل نمایید.
برای این کار، پیچ یکی از ترمینالهای خروجی را باز کرده و سیم اول را وصل کنید. سپس همین کار را برای سیم دوم انجام دهید. یک سر این سیم خروجی به پایه لامپ و سر دیگر آن به ترمینال خروجی دوم کلید متصل میشود.
اکنون میتوانید قوطی کلید را سر جایش قرار داده و پیچهایش را سفت کنید. سپس قاب کلید دوپل را روی آن نصب نمایید. در پایان به کمک نوک پیچگوشتی، دکمههای کلید را به راحتی در جای خود قرار دهید.
پیچگوشتی رونیکس
توصیه میشود به مطالعه مقاله بهترین روش سرویس کولر آبی+ معرفی ابزار مورد نیاز ادامه دهید.
حالا نوبت به لامپ یا وسیله برقی دیگری میرسد. سر آزاد سیم دیگر را به قسمت اتصال لامپ یا وسیله برقی وصل کنید.
برای ایمنی بیشتر، مطمئن شوید که برق قسمت اتصال قطع است. سپس با آرامش، عایق سر سیم فاز را جدا کرده و آن را به ترمینال برق متصل نمایید.
بعد از اتصال سیم فاز، سراغ سیم نول بروید. معمولاً سیم نول به رنگ آبی است. عایق سر آن را نیز جدا کنید و در جای مخصوص خود روی ترمینال برق ببندید. توجه کنید که سیم نول مستقیماً به سمت لامپ یا وسیله برقی مورد نظر میرود و یک نکته مهم این است که برای وسیله برقی دوم، از دو سیم نول به صورت مشترک استفاده میشود.
استفاده مشترک از دو سیم یعنی هر دو سیم را به هم متصل میکنیم، سپس زیر ترمینال لامپ یا وسیله برقی قرار داده و پیچ آن را محکم میبندیم.
مطمئن شوید که اول سیم نول ورودی به ترمینال برق وصل شود، بعد از آن به ترمینال لامپ یا وسیله اول برود و سپس از همان نقطه به وسیله برقی دوم متصل گردد.
پس از پایان کار، با کمک فازمتر، اتصال فاز ورودی به کلید را بررسی کنید و در آخر با روشن و خاموش کردن لامپ به وسیله کلید دوپل، از درست کار کردن آن اطمینان حاصل کنید.
بیشتر بخوانید:بهترین برند پیچبند شارژی ایرانی و خارجی | ۱۲ برند برتر پیچبند شارژی
تفاوت کلید تکپل و دوپل به نقل از سایت ایران الکتریک:
“کلیدهای تک پل دارای یک خروجی است که با آن فقط جریان را قطع یا وصل میکنند و با استفاده از آن میتوان فقط یک سیستم را روشن و خاموش کرد. در این حالت فقط یک پریز در جعبه است.”
توصیه میشود به مطالعه مقاله ویژگیهای کابل جوشکاری چیست؟ + 5 نکته برای انتخاب کابل جوشکاری مناسب ادامه دهید.
کلام آخر؛ اول ایمنی بعد کار
پیش از شروع هر کار برقی، مطمئن شوید که جعبه ابزارتان کامل و مناسب است. کار کردن با برق، اگر اصول ایمنی رعایت نشود یا از ابزار نامرغوب استفاده کنید، ممکن است باعث حوادث جدی و جبرانناپذیری شود.
برای نصب هر نوع کلید برق در ساختمان، لازم است ابتدا نقشه سیمکشی محل را به خوبی بررسی کنید و نصب را مطابق با روشهای نوین سیمکشی انجام دهید. چه روش سیمکشی روکار را انتخاب کنید و چه توکار، آشنایی و رعایت استانداردهای روز، نکتهای ضروری است.