گروه سازهای زهی شامل چهار ساز اصلی است: ویولن، ویولا، ویولنسل و کنترباس. در میان این سازها، ویولنسل و کنترباس در نگاه اول شبیه به هم به نظر میرسند، اما در واقع از نظر شکل و نحوهٔ نواختن تفاوتهای زیادی دارند. اگر قصد دارید یکی از این دو ساز را انتخاب کنید ولی مطمئن نیستید کدام یک برای شما مناسبتر است، در ادامهٔ این مطلب همراه ما باشید. در اینجا پنج تفاوت اصلی بین ویولنسل و کنترباس را مرور میکنیم.
تفاوت ویولن سل و کنترباس چیست؟
۱. ویولنسل در یکم پنجم و کنترباس در یکچهارم کوک میشود
مهمترین فرق بین ویولنسل و کنترباس، نحوه کوک کردن آنهاست. ویولنسل معمولاً روی نتهای C2، G2، D3 و A3 کوک میشود که فاصله بین این نتها پنجم درست است. اما کنترباس روی نتهای E1، A1، D2 و G2 کوک میشود و فاصله بین نتهای آن چهارم درست است. البته باید گفت که امکان کوک ویولنسل با فاصله چهارم و کنترباس با فاصله پنجم هم وجود دارد، ولی این روش کمتر استفاده میشود. این تفاوت در کوک باعث میشود محدوده صوتی این دو ساز نیز با هم متفاوت باشد؛ به این صورت که ویولنسل میتواند تا پنج اکتاو صدا تولید کند، در حالی که این محدوده برای کنترباس چهار اکتاو است.
۲. کنترباس صدای نسبتا بم و ویولنسل صدای زیرتری دارد
با ویولنسل میتوانید نتهایی از C2 تا A5 را اجرا کنید، در حالی که کنترباس محدودهی صوتی پایینتری دارد و نتهای E1 تا G4 را تولید میکند. به بیان دیگر، کنترباس تقریباً یک اکتاو از ویولنسل بمتر است. از نظر محدودهی صوتی، ویولنسل در محدودهی صدای تنور قرار میگیرد و کنترباس در محدودهی صدای باس.
برای گسترش دانش خود، به مقاله آشنایی با استاد کمانچه، کیهان کلهر سر بزنید.
مقاله محبوب ترین سازها برای کودکان منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.
اگر سوالاتی دارید، مقاله گروه موسیقی رستاک به شما کمک خواهد کرد.
۳. معمولا ویولنسل در تک نوازی و کنترباس در صدای پسزمینه استفاده میشود
سومین فرق بین ویولن سل و کنترباس، نحوه استفاده از آنها در موسیقی است. ویولن سل صدایی پُرحجم و رسا دارد و معمولاً برای نواختن قطعات تکنوازی به کار میرود. به همین خاطر، در ارکسترها معمولاً در مرکز توجه قرار دارد. ارکسترهای سمفونیک بزرگ گاهی حتی ۸ تا ۱۲ نوازنده ویولن سل دارند.
اما کنترباس صدایی بمتر و عمیقتر از ویولن سل تولید میکند. این ساز در بیشتر قطعات موسیقی غربی حضور دارد و از آن به عنوان ستون و پایه اصلی گروههای موسیقی یاد میشود. با این حال، کمتر پیش میآید که در تکنوازی یا اجرای ملودی از آن استفاده شود.
با این همه تفاوت، صدای نرم و شفاف ویولن سل و صدای پُر و غلیظ کنترباس، در کنار همدیگر کامل میشوند و هارمونی زیبایی را ایجاد میکنند.
۴. کنترباس بزرگتر از ویولنسل است
ویولنسل در زبان ایتالیایی به معنی “کنترباس کوچک” است. کنترباس خود، بزرگترین ساز در گروه سازهای زهی به شمار میرود. ابعاد و وزن این دو ساز با هم تفاوت دارد: کنترباس تقریباً ۱.۸ متر طول، ۶۶ سانتیمتر عرض و ۱۱ کیلوگرم وزن دارد. در مقابل، ویولنسل کوچکتر و سبکتر است و اندازههای آن به این صورت است: ۱.۵ متر طول، ۴۳ سانتیمتر عرض و ۳.۶ کیلوگرم وزن.
برای مطالعه بیشتر، به مدت زمان لازم برای یادگیری گیتار چقدر است؟ سری سر بزنید.
برای مطالعه بیشتر، به علت محبوبیت گیتار در بین سایر آلات موسیقی چیست؟ سری سر بزنید.
۵. کنترباس ایستاده و ویولنسل نشسته نواخته میشود
مهمترین فرق بین ویولن سل و کنترباس، روش نواختن آنهاست. همانطور که گفتیم، کنترباس اندازهی بزرگی دارد و سنگین است؛ به همین خاطر، نوازنده برای اینکه کنترل بهتری روی ساز داشته باشد و به همهی نتها به راحتی دسترسی پیدا کند، بهتر است در حالت ایستاده آن را بنوازد. معمولاً نوازندهی کنترباس پاهایش را به اندازهی عرض شانههایش باز میکند تا بتواند ساز را در جای مناسبی نگه دارد. اما ویولن سل را میتوان در حالت نشسته هم نواخت. کافی است نوازنده بهصورت صاف روی یک صندلی بنشیند و ساز را با کمک زانوهایش در وضعیت ثابت و متعادلی قرار دهد.
توصیه میکنیم حتماً مقاله آشنایی با گروه موسیقی چارتار را مطالعه کنید.