سازی عجیب با نام فلوت بینی

در دنیای موسیقی، همیشه مانند دیگر زمینه‌ها، ایده‌های تازه و نوآوری وجود دارد. این خلاقیت‌ها گاهی در ساختمان سازهای جدید و گاهی در آمیختن صداهای مختلف دیده می‌شود. در این قسمت از وبلاگ یافتو، قصد داریم یک ساز متفاوت و جذاب را به شما معرفی کنیم: سازی به نام فلوت بینی!

اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً داستان عجیب مرگ موتسارت ،موسیقیدان نابغه را بخوانید.

فلوت بینی (The Nose Flute)

جالب است که این ساز در نقاط مختلف دنیا نواخته می‌شود. فلوت بینی در اصل متعلق به نیمکره شرقی، تمدن‌های پولینزی و سرزمین‌های اطراف اقیانوس آرام است. سازهای مشابهی نیز در جاهایی مثل چین، هند یا مناطق بیابانی آفریقا دیده می‌شود. در هاوایی به این ساز “ohe hano ihu” می‌گویند که یعنی «فلوت بامبویی بینی». این فلوت فقط از یک تکه چوب بامبو درست شده و سه یا چهار سوراخ دارد که نوازنده انگشتانش را روی آن‌ها می‌گذارد. در هاوایی معمولاً این ساز را در جمع دوستان یا در تنهایی برای دلخوشی خود می‌نوازند. البته گاهی هم پیش می‌آید که از آن همراه با خواندن، آواز و حتی حرکات رقص استفاده می‌کنند.

ساز شگفت‌انگیزی به نام فلوت بینی وجود دارد. این ساز را با بینی می‌نوازند، نه با دهان. نوازنده هوا را از راه سوراخ‌های بینی خود به داخل ساز می‌دمد و با انگشتانش روی سوراخ‌های ساز می‌نوازد تا آهنگ بسازد. این روش نواختن، آن را در میان همه سازهای دنیا خاص و منحصر به فرد کرده است.

نحوه ساخت

در کشور نیوزیلند، نوعی فلوت وجود دارد که از دندان نهنگ ساخته می‌شود و به آن «اِنگورو» می‌گویند. روی این ساز معمولاً نقش‌های زیبا و ظریفی کنده‌کاری شده و اغلب به عنوان یک شیء مقدس در نظر گرفته می‌شود. در تانزانیا نیز از دو فلوت کوچک استفاده می‌کنند که هر یک در یک سوراخ بینی قرار می‌گیرد.

برای گسترش دانش خود، به مقاله معرفی ساز آکاردئون ،نوستالژی موسیقی خیابانی سر بزنید.

شاید نواختن ساز با بینی در نگاه اول غیرمعمول به نظر برسد، اما این روش به نوازنده امکان می‌دهد تا هنگام دم از راه بینی، از فضای دهان خود به عنوان محفظه‌ای برای تغییر حالت و رنگ صدا استفاده کند. به این ترتیب، به جای تولید نت‌های جداگانه و ثابت، می‌توان توالی نرم و پیوسته‌ای از صداهای زیر و بم ایجاد کرد.

متأسفانه امروزه هنر نواختن این ساز ویژه در جهان به سرعت در حال فراموشی است. با این حال، برخی هنرمندان تلاش می‌کنند تا این ساز منحصربه‌فرد را زنده نگه دارند. نمونه جدیدی از این ساز با نام «هیومناتون» در سال ۱۹۰۴ توسط فردی به نام جیمز جی. استیورز در نیویورک ساخته شد. برخلاف فلوت‌های بینی سنتی، هیومناتون امروزی از جنس پلاستیک ساخته می‌شود و شکل آن کمی به ملخ هواپیما شباهت دارد.

توصیه می‌کنیم این مطلب بیوگرافی استاد ابوالحسن صبا را حتماً بخوانید.