سقف عرشه فولادی چه نوع سقفی است و چه کاربردی در ساختمانها دارد؟ امروزه بسیاری از سازندگان از این روش استقبال کردهاند و آن را یک تکنیک مدرن در ساختوساز میدانند. در این مقاله از مجله رونیکس، همه مراحل و جزئیات اجرای این سقف را به طور کامل و ساده بررسی میکنیم.
سقف عرشه فولادی چیست؟
عرشه فولادی یک قطعه فلزی شکلدار است که در ساخت سقف یا کف ساختمان کاربرد دارد. این محصول با نامهای مختلفی شناخته میشود. برخی آن را عرشه فلزی، بعضی عرشه کفی و گروهی دیگر عرشه کیو مینامند. اما دو نام عرشه فولادی و عرشه کفی، بیشتر از بقیه مورد استفاده قرار میگیرند.
سقف عرشه فولادی معمولاً روی تیرهای فلزی و اسکلت فولادی نصب میشود و یک سطح محکم و مناسب ایجاد میکند. این سطح آماده است تا موادی مانند بتن سبک یا بتن معمولی، انواع عایق و لایههای ضد آب روی آن قرار گیرد.
جزئیات اجرای سقف عرشه فولادی
سقفهای عرشه فولادی به دلیل محکم بودن و سبکی وزن، در سالهای اخیر به انتخاب اصلی سازندگان ساختمانهای شهری تبدیل شدهاند. برای اجرای این نوع سقف، معمولاً از چهار ماده اصلی استفاده میشود:
۱. ورق فولادی که نقش عرشه را دارد
۲. برشگیر
۳. آرماتور
۴. بتن
در ادامه، مراحل و روش اجرای سقف عرشه فولادی را به طور کامل بررسی میکنیم.
نحوه اجرای سقف عرشه فولادی
برای ساخت سقف با عرشههای فولادی، مراحل زیر را به ترتیب دنبال میکنیم:
· نورد سرد ورقهای گالوانیزه فولادی
ابتدا، ورقهای فولادی گالوانیزه را با استفاده از روش نورد سرد و مطابق با طرح و نقشههای سازه، به شکل پروفیلهای فولادی مورد نظر درمیآوریم.
ورقهای فولادی با پوشش گالوانیزه
اطلاعات بیشتر: شرکت رونیکس، سازنده انواع مختلف “مینی فرز شارژی” میباشد. این ابزار، وسیلهای مناسب و کارآمد برای برشکاری و سایش فلزات آهنی است.
· انتقال ورق های فولادی به محل پروژه
پس از رسیدن ورقهای فولادی به محل ساختوساز، مرحله نصب آنها روی اسکلت ساختمان شروع میشود. این ورقها سبک هستند و کارگران به سادگی میتوانند آنها را تا نقطه نصب جابهجا کنند. اما اگر ساختمان چندین طبقه داشته باشد، برای سریعتر شدن کار و کاهش هزینهها، ورقهای مربوط به هر طبقه را دستهبندی کرده و با کمک جرثقیل به بالا منتقل میکنند. بعد از این مرحله، کفهای طبقات بالاتر باید با دقت و به شکل کاملاً ایمن، توسط سیمبکسلها و زنجیرهای مخصوص مهار شوند. تمام قطعات باید طوری نصب شوند که وزن اضافهای به سازه اصلی وارد نکنند. همچنین به گفته سایت آهنک:
“از مهمترین مصالح این سقف فولادی، ورق فولادی گالوانیزه است که به روش نورد سرد تولید و با دستگاههای مخصوص فرم داده میشود. در سطح این ورق از فلز روی به عنوان پوشش گالوانیزه استفاده میشود که باید گالوانیزاسیون در هر دو سطح ورق به طور کامل انجام شود.ضخامت روی معمولا بین 0.8 تا 1.2 میلیمتر است. سطح ورق فولادی دارای برجستگیهایی است تا بین بتن و ورق پیوستگی کافی ایجاد شود. این برجستگیها به دو شکل دیده میشوند:
ذوزنقهای
موجدار”
جابجایی صفحههای فولادی به محل ساختوساز
· ورق های فولادی؛ چگونگی اجرا در سقف عرشه فولادی
پیش از آن که ورقهای فولادی به طور کامل و همیشگی به هم متصل شوند، باید ابتدا به درستی روی تکیهگاههای خود و در جای صحیح قرار داده شوند. این ورقها لازم است پیش از انجام اتصال نهایی، با دقت در جای درستشان تنظیم و ثابت شوند. همچنین اگر فاصله بین دو تکیهگاه (دهانه) بیش از ۴ متر باشد، برای ساخت سقف با ورقهای فولادی، باید از تیرهای فرعی نیز استفاده کرد، حتی اگر از شمعهای موقت کمک گرفته نشود.
· ثابت کردن ورق های فولادی به سازه
برای محکم کردن ورقهای فلزی روی اسکلت ساختمان، هنگام نصب این ورقها با استفاده از میخکوب، آنها را با کمک میخ و اتصالات مناسب به سازه ثابت و محکم میکنیم.
نحوه محکم کردن ورقهای آهنی به اسکلت ساختمان
برای این که ورقهای آهنی را به استخوانبندی یا قالب یک سازه متصل کنیم، روشهای مختلفی وجود دارد. معمولاً از اتصالدهندههای مکانیکی مثل پیچ و مهره، پرچ یا جوشکاری استفاده میشود. انتخاب روش مناسب به عوامل زیادی بستگی دارد؛ مثلاً این که سازه از چه جنسی است، ورقها چه ضخامتی دارند و این اتصال باید چه مقدار نیرو را تحمل کند.
در روش پیچ و مهره، ابتدا سوراخهایی در ورق و سازه ایجاد میکنند و سپس با پیچ و مهره آنها را به هم میبندند. این روش قابل باز شدن است و برای مکانهایی که ممکن است نیاز به تعمیر یا تغییر باشد، مناسب است.
در جوشکاری، ورق به طور دائم به سازه جوش داده میشود و یک اتصال بسیار قوی و یکپارچه ایجاد میکند. این روش نیاز به تخصص و رعایت نکات ایمنی دارد.
هدف نهایی در همه این روشها، ایجاد یک اتصال محکم، ایمن و بادوام است تا ورقها به خوبی در جای خود ثابت بمانند و بتوانند وظیفه خود را در سازه انجام دهند.
· نصب گل میخ (برشگیر)
برای متصل کردن قسمتهایی که ورق فولادی روی تیرها قرار میگیرد، باید از قطعهای به نام برشگیر یا گلمیخ کمک گرفت. این قطعه را با دستگاه جوش به تیرهای اصلی سازه جوش میدهند. توصیه میشود برای محافظت از ورقها در برابر جرقهها و پاشش جوش، پیش از شروع جوشکاری، یک حلقه محافظ سرامیکی در محل قرار داده شود.
· آرماتور بندی؛ مهمترین مرحله اجرای سقف عرشه فولادی
بعد از اینکه میخهای نگهدارنده را کار گذاشتید، نوبت به مرحله بعد میرسد. در این مرحله باید میلگردها و آرماتورهای مخصوص کنترل حرارت را بر اساس نقشههای فنی، روی سقف فولادی قرار دهید. برای انجام راحتتر و دقیقتر این کار، میتوانید از انبر مخصوص بستن میلگرد برند رونیکس استفاده کنید. این ابزار برای این کار بسیار مناسب است.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه سالی به بلندای هزار سال.
اجرای آرماتوربندی برای سقفهای عرشه فولادی
در این روش، پس از نصب ورقهای فولادی (عرشه فولادی) به عنوان قالب دائمی، مرحله بعدی قرار دادن میلگردها یا همان آرماتوربندی است. این میلگردها درون بتن قرار میگیرند تا استحکام و مقاومت سقف را به میزان قابل توجهی افزایش دهند.
کار نصب میلگردها باید با دقت و مطابق با نقشههای اجرایی انجام شود. این میلگردها معمولاً روی ورقهای فولادی قرار میگیرند و سپس بتنریزی بر روی آنها صورت میپذیرد. پس از سخت شدن بتن، مجموعه ورق فولادی، میلگردها و بتن به صورت یکپارچه عمل کرده و سقفی محکم و بادوام ایجاد میکنند.
رعایت دقیق ضخامت بتن پوششی روی میلگردها و فاصلهگذاری صحیح بین آنها، برای عملکرد درست سقف و جلوگیری از آسیبهایی مانند زنگ زدگی، بسیار مهم است.
· بتن ریزی؛ آخرین گام برای استحکام بیشتر
در مرحله پایانی، بتن بر روی سطح فولادی کف پل ریخته میشود. ضخامت این لایه بتن باید دقیقاً مطابق با اندازههای مشخص شده در نقشههای اجرایی باشد. این عملیات بتنریزی در واقع نقش یک قالب نهایی را ایفا میکند و باعث میشود سطح رویه بتن کاملاً هموار و یکدست شود.
برای گسترش دانش خود، مقاله چرخ متر چیست و چگونه کار میکند؟ | بررسی کامل مزایا و معایب چرخ متر را مطالعه کنید.
ریختن بتن روی سقفهای فولادی
بتن جسمی سفت و فشرده است و برای شکستن آن باید از ابزارهای مخصوص استفاده کرد. برای شناخت این ابزارهای مناسب، روی لینک بتن کن بزنید.
نکات اجرای سقف عرشه فولادی
سقف عرشه فولادی انتخاب بسیار مناسبی برای سازههایی است که در ساخت آنها از تیرآهن استفاده شده است. محبوبیت این نوع سقف به دلیل ویژگیهایی مانند نصب سریع و راحت، قیمت مناسب، استحکام زیاد و سبکی آن است.
در قسمت قبل، مراحل نصب سقف عرشه فولادی را بیان کردیم؛ اما رعایت نکات زیر باعث میشود این سقف عملکرد بهتری داشته باشد:
در اینجا میتوانید اطلاعات کاملتری درباره 7 علت بوی بد کولر آبی | رفع کامل بوی بد کولر آبی با این 4 تکنیک طلایی! بیابید.
1. انتخاب ورق مناسب
در ساخت سقفهای عرشه فولادی، از صفحاتی استفاده میشود که یک لایه میانی و دو پوشش فلزی دارند. لایه میانی این صفحات باید به راحتی شکل بگیرد و خم شود. رویه فلزی صفحات نیز باید در برابر نم و آبوهوا از خود مقاومت نشان دهد و مانند یک محافظ عمل کند. معمولاً برای این پوشش از فلز روی استفاده میشود که باید با ضخامت کافی، هر دو سطح رویی و زیرین صفحه را کاملاً بپوشاند. این صفحات انتخابی، مهمترین عامل در کیفیت نهایی سقف عرشه فولادی هستند. به همین دلیل، هنگام انتخاب آنها باید به خوبی ساختنشان و همچنین مقاومت آنها در برابر رطوبت و توانایی تحمل بار توجه ویژهای داشت.
2. ابعاد ورقههای عرشه فولادی
ورقهای سقف فولادی در اندازههای گوناگونی ساخته میشوند. اندازه معمول و رایج این ورقها، ۱.۲۵ متر پهنا و ۰.۸ تا ۱.۵ میلیمتر ضخامت است. اگر ورقهایی با پهنای بیشتر، طول بلندتر یا ضخامتهای دیگر انتخاب کنید، ممکن است در نصب و اجرای سقف فولادی به دشواری بربخورید.
3. در نظر گرفتن نکات ایمنی
یک موضوع مهم دیگر در نصب سقفهای عرشه فولادی، رعایت اصول ایمنی به ویژه در برابر آتش است. این موضوع زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که شما از ورقهای عرشه فولادی رنگشده استفاده میکنید. در صورتی که ورقهای انتخاب شده شما مقاومت لازم در برابر حریق را ندارند، ضروری است که یک پوشش یا لایه محافظ ضد آتش بر روی آنها اجرا شود.
4. اهمیت بارگیری و انتقال
یک موضوع که معمولاً کمتر مورد توجه قرار میگیرد، مربوط به جابجایی و حمل ورقهای سقف عرشه فولادی است. این کار باید با نهایت دقت انجام شود. هرگونه آسیب به این ورقها میتواند بر کیفیت و عملکرد نهایی آن تأثیر منفی بگذارد.
5. اهمیت گل میخ
در زمان انتخاب میخهای مخصوصی که برای متصل کردن ورقهای سقف عرشه فولادی به کار میروند، باید دقت زیادی به خرج دهید. این میخها در واقع وسیلهای برای چسباندن ورقها به یکدیگر هستند. یک نکته کلیدی این است که طول میخهای انتخاب شده باید از ضخامت ورقهای سقف بیشتر باشد. با این حال، این طول نباید از کل ارتفاع سقف (که مجموع ضخامت ورقها و لایه بتن روی آن است) بیشتر شود.
6. سرعتبخشی به کار
اگر زمانبندی پروژه برای شما موضوع مهمی است، در مرحله آرماتوربندی میتوانید از شبکههای آماده (مش) استفاده کنید. همچنین در عملیات بتنریزی، بهکارگیری بتن الیافی یک گزینه مناسب است که حتی ممکن است نیاز به آرماتوربندی را هم از بین ببرد.
برای گسترش دانش خود، مقاله آشنایی با انواع میخ و کاربرد آنها | راهنمای کامل انواع میخ را مطالعه کنید.
این موارد، بخشهای کلیدی در اجرای سقف عرشه فولادی محسوب میشوند. البته در حین اجرا میتوان به نکات ریزتر دیگری نیز توجه کرد. اگر کار اجرای این نوع سقفها را به افراد باتجربه و متخصص بسپارید، میتوانید با اطمینان بیشتری از کیفیت نهایی کار مطمئن باشید.
مزایای اجرای عرشه فولادی چیست؟
سقفهای عرشه فولادی مزایای زیادی دارند که در زیر به آنها اشاره میشود:
* انجام سریعتر پروژه
* جابهجایی راحت ورقهای فولادی
* عدم نیاز به شمع و ستونهای موقت در هنگام اجرا
* امکان ساخت چند سقف به صورت همزمان
* حذف مرحله قالببندی، چون ورقهای گالوانیزه خود به عنوان قالب سقف عمل میکنند.
* ایمنی بسیار خوب
* هزینه اجرای کمتر نسبت به برخی روشهای دیگر
* کاهش ضخامت نهایی سقف
* مصرف کمتر بتن و صرفهجویی در هزینهها
* سبکی وزن ورقهای گالوانیزه و سقف نهایی
* یکدستی و ظاهر منظم و زیبا
* قابلیت اجرا در هر نوع آب و هوا
* امکان استفاده در انواع مختلف پروژههای ساختمانی
* عایق خوب در برابر گرما و سر و صدا
* عمر طولانی و دوام بالا
* نصب آسانتر سیستمهای تاسیساتی و سیمکشی
عرشه فولادی؛ ترکیبی موفق از فلز و بتن
با توجه به مطالب گفتهشده، اگر انتخاب و اجرای سقف عرشه فولادی به شکل صحیح و با محاسبات دقیق انجام شود، میتواند هم از نظر اقتصادی و هم از نظر مدیریت زمان پروژه، نتیجهای بسیار مطلوب داشته باشد.
با در نظر گرفتن این نکات، روش عرشه فولادی یکی از گزینههای بسیار مناسب برای اجرای سقف در ساختمانهای با اسکلت فلزی است. همچنین کیفیت مصالح بهکاررفته در این روش، تاثیر مستقیمی بر استحکام نهایی سازه دارد. عرشه فولادی یک سیستم مستحکم است که برای افزایش مقاومت، با بتن ترکیب میشود و این ویژگی باعث شده تا علاوه بر سبکی، از دوام و عمر طولانیتری نیز برخوردار باشد.
سوالات متداول
آیا استفاده از ورقهای گالوانیزه، سقفهای عرشه فولادی را سنگین نمیکند؟
خیر. ورقهای مورد استفاده در این سقفها، ضخامت و اندازههای استانداردی دارند. به همین دلیل، وزن نهایی سازه در محدوده استانداردهای تعیین شده باقی میماند.
اجزای اصلی تشکیلدهنده سقف عرشه فولادی کداماند؟
مهمترین بخشهای این سقفها شامل ورقهای فولادی، میخهای مخصوص (گل میخ)، میلگرد و بتن میشود.
برای مطالعه بیشتر، به بررسی 5 علت کار نکردن پمپ کولر آبی + راه حل سری سر بزنید.
انواع سقف عرشه فولادی چه هستند؟
سقفهای عرشه فولادی در دو دسته کلی معمولی و مرکب ساخته میشوند. نوع مرکب پیچیدهتر است و خود در چند مدل مختلف اجرا میشود. به دلیل استحکام بالاتر، سقفهای عرشه فولادی مرکب معمولاً گزینه پرکاربردتری هستند.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً 0 تا 100 آموزش کار با دریل چکشی + 5 نکته آموزشی را بخوانید.