تعمیر رگلاتور آبگرمکن کار سادهای است؟! فرض کنید پس از یک روز پرمشغله و خستهکننده، تصمیم میگیرید دوش بگیرید و با یک حمام گرم خستگی را از تن بیرون کنید؛ اما ناگهان میبینید آب گرم نیست! عوامل مختلفی میتوانند باعث این مشکل شوند؛ اما یکی از متداولترین دلایلی که باعث میشود آب گرم نشود، خراب شدن رگلاتور آبگرمکن است. کار رگلاتور، کنترل و تنظیم فشار گاز است و اگر درست کار نکند، ممکن است به تمام دستگاه آسیب برساند.اگرچه تعمیر رگلاتور آبگرمکن معمولاً نیاز به مهارت و تخصص دارد و بهتر است توسط یک تعمیرکار انجام شود، اما در برخی شرایط شاید بتوانید خودتان آن را تعمیر یا جایگزین کنید. در این مطلب، اصلیترین دلایل خرابی رگلاتور آبگرمکن را مرور میکنیم و روش تعمیر آن را نیز به شما آموزش میدهیم.رونیکس را بخوانید.
رگلاتور چیست و چطور عمل میکند؟
رگلاتور یک وسیله مکانیکی مهم است که در خیلی از وسایل خانه، مثل آبگرمکن، کاربرد دارد. کار اصلی آن تنظیم و کنترل فشار گاز ورودی به دستگاه است. فشار گاز در کپسولها یا لولهها معمولاً خیلی زیاد است و اگر به درستی کنترل نشود، ممکن است به وسیله آسیب بزند یا حتی باعث حوادث خطرناکی شود. رگلاتور این فشار بالا را کاهش میدهد و آن را به اندازه ایمن و مناسب برای استفاده میرساند. به این ترتیب از ایجاد این گونه مشکلات جلوگیری میکند.

اجزای تشکیلدهنده رگلاتور
برای شروع تعمیر رگلاتور آبگرمکن، ابتدا باید دلیل مشکل را پیدا کنید. برای این کار لازم است اجزای مختلف آن را بشناسید. در ادامه میبینیم که یک رگلاتور از چه بخشهایی تشکیل شده و هر بخش چه کاری انجام میدهد.
اگر به این موضوع علاقه دارید، نشانه های سوختن واشر سرسیلندر ماشین کدامند؟ | بررسی 7 نشانه سوختن واشر سر سیلندر را از دست ندهید.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً آموزش مرحله به مرحله ساخت آکواریوم در خانه را بخوانید.
**بدنه:** معمولاً بدنه رگلاتور از جنس برنج یا استیل ساخته میشود. انتخاب این مواد به ویژگیهای شیمیایی گازی که استفاده میشود بستگی دارد. اگر گاز خاصیت خورندگی بالایی دارد، بهتر است از بدنه استیل استفاده شود.
**دسته تنظیم:** با استفاده از این دسته میتوانید فشار گاز خروجی را به دقت تنظیم کنید. با چرخاندن دسته، فشار گاز به مقدار دلخواه شما میرسد.
**دیافراگم:** این قطعه معمولاً از جنس پلاستیک یا فلز انعطافپذیر ساخته شده است. اگر فشار گاز از حد مجاز بیشتر شود، دیافراگم واکنش نشان میدهد و مانند یک مانع کنترلکننده عمل میکند تا فشار در محدوده ایمن باقی بماند.
**فنر:** فنر بین دسته تنظیم و دیافراگم قرار دارد و به کنترل دقیقتر فشار کمک میکند.
**شیر (ولو):** این قسمت نقش کلیدی در تنظیم فشار دارد. با تغییر موقعیت دیافراگم و شیر میتوانید فشار گاز خروجی را به طور دقیق تنظیم کنید.

انواع رگلاتور در آبگرمکنها را بشناسید
برای تعمیر تنظیمکننده (رگلاتور) آبگرمکن، ابتدا باید نوع آن را مشخص کنید. آبگرمکنها معمولاً دو نوع تنظیمکننده دارند که کارشان حفظ دما و فشار آب گرم در حالت مناسب است. هر یک از این تنظیمکنندهها کار مشخصی انجام میدهند و اگر خراب شوند، میتوانند کارکرد کل دستگاه را با مشکل مواجه کنند.
اگر به این موضوع علاقه دارید، 0 تا ۱۰۰ معرفی انواع رولپلاک + کاربرد را از دست ندهید.
**تنظیمکننده گاز**
وظیفه تنظیمکننده گاز، کنترل مقدار گازی است که به مشعل میرسد. این قطعه با توجه به فشار آب، اندازه شعله را تغییر داده و گرمای لازم برای رسیدن آب به دمای مورد نظر را تأمین میکند. اگر تنظیمکننده گاز خراب شود، آبگرمکن روشن نمیشود و گرمایی تولید نمیکند. طبیعی است که این مشکل در روزهای سرد میتواند بسیار آزاردهنده باشد.
**تنظیمکننده آب**
تنظیمکننده آب در آبگرمکن نقش مهمی در کنترل فشار آب خروجی دارد. این قطعه از بخشهای مختلفی تشکیل شده است که شامل بدنه، قاب برنجی، شیپوره، شیر احتراق آهسته، مجموعه ساقه سوپاپ، مجموعه مغزی آببندی، شیر تنظیم دما، مجموعه دیافراگم و میل سوپاپ آب میشود. این اجزا با همکاری یکدیگر فشار آب گرم خروجی را در حد مناسب نگه میدارند. هرگونه مشکل در کارکرد هر یک از این بخشها میتواند باعث اختلال در تأمین آب گرم شود.

رایجترین علت خرابی رگلاتور آبگرمکن
اولین قدم برای تعمیر آبگرمکن، بررسی و پیدا کردن مشکل رگلاتور آن است. در جدول زیر، معمولترین اشکالاتی که برای رگلاتور آبگرمکن پیش میآید و دلیل ایجاد آنها آورده شده است. اگر دلیل این مشکلات و روش رفع آنها را بدانید، به راحتی میتوانید رگلاتور دستگاه خود را درست کنید.
| مشکلات و علتهای رایج خرابی رگلاتور آبگرمکن | ||
| مشکل | علت | راهحل |
| نوسانات دمای آب | عدم تنظیم صحیح فشار آب ورودی | تمیزکردن یا تعویض رگلاتور |
| نشتی آب | فرسودگی یا آسیبدیدگی دیافراگم یا واشر | تعویض دیافراگم یا واشر |
| خاموششدن آبگرمکن | خرابی کامل رگلاتور | تعویض رگلاتور |
| صدای بلند | انباشته شدن رسوبات یا جرم در رگلاتور | تمیزکردن رگلاتور |
| عدم کارکرد صحیح شیر تخلیه | خرابی شیر تخلیه | تمیزکردن یا تعویض شیر تخلیه |
مراحل تعمیر رگلاتور آبگرمکن
تعمیر قطعه تنظیم فشار آبگرمکن کاری تخصصی و پیچیده است. اگر قبلاً با ابزارهای لولهکشی و تأسیسات کار کردهاید، شاید بتوانید این کار را شخصاً انجام دهید. اما اگر در این زمینه تجربه ندارید، بهتر است تعمیر را به یک تعمیرکار با مهارت واگذار کنید. گاهی اوقات تعمیر این قطعه امکانپذیر نیست و باید آن را با یک قطعه جدید جایگزین کنید. بنابراین پیش از هر کاری، با یک فرد متخصص مشورت کنید و خودتان دست به کار نشوید.
تعمیر رگلاتور آبگرمکن مخزنی (ایستاده)
آبگرمکنهای ایستاده از نظر اندازه، بزرگتر از مدلهای دیواری هستند و برای نصب در آپارتمانهای کوچک مناسب نیستند. به یاد داشته باشید که آبگرمکن ایستاده در واقع همان نوع مخزندار است. فرق اصلی آن با آبگرمکن دیواری در داشتن مخزن ذخیره آب است. به همین دلیل معمولاً کاهش فشار آب کمتری در آن رخ میدهد. اگر میخواهید رگلاتور آبگرمکن مخزنی یا ایستاده را تعمیر یا تعویض کنید، میتوانید این مراحل را دنبال کنید. همچنین اگر قصد تعویض رگلاتور را دارید، پس از جدا کردن رگلاتور قدیمی، رگلاتور جدید را نصب کنید.
ابتدا شیر آب ورودی به آبگرمکن را کاملاً ببندید.
سپس مهره برنجی که به ورودی آب سرد رگلاتور وصل است را باز کرده و لوله مسی را از آن جدا کنید.
بعد از آن، پیچهای نگهدارنده رگلاتور را باز کنید و رگلاتور را از جای خود خارج نمایید.
درپوش روی ساقه سوپاپ را باز کنید.
پوشش خارجی رگلاتور را از بدنه اصلی جدا کنید تا شیر احتراق آزاد شود.
قسمت بالایی مغزی رگلاتور را بردارید و اورینگ سیلیکونی داخل آن را نیز خارج کنید.
اگر داخل رگلاتور رسوب وجود دارد، آن را به طور کامل تمیز کنید.

تعمیر رگلاتور آبگرمکن دیواری
آبگرمکن دیواری ابعاد کوچکی دارد و روی دیوار نصب میشود. این مدل آبگرمکن فاقد مخزن ذخیره آب است و لوله آب سرد مستقیماً به آن متصل میشود. همین نداشتن مخزن گاهی ممکن است باعث کاهش فشار آب شود. برای تعمیر رگلاتور (تنظیمکننده فشار) آبگرمکن دیواری، این مراحل را به ترتیب انجام دهید:
دستگاه را خاموش کرده و دو شاخه آن را از پریز برق بیرون بکشید.
شیر ورودی آب سرد را کاملاً ببندید.
آب باقیمانده داخل رگلاتور را تخلیه کنید.
توصیه میشود به مطالعه مقاله نورافکن چیست + معرفی 5 مدل انواع نورافکن پرکاربرد ادامه دهید.
رگلاتور را از بدنه آبگرمکن جدا نمایید.
قطعات داخل رگلاتور را از نظر خرابی یا گرفتگی بررسی کنید.
رگلاتور را به خوبی تمیز کنید.
قطعات رگلاتور را دوباره سر هم کنید.
اگر به این موضوع علاقه دارید، بررسی دلایل ضربه نزدن دریل چکشی را از دست ندهید.
رگلاتور را در جای خود روی آبگرمکن نصب نمایید.
شیر آب سرد را باز کنید.
مطمئن شوید که رگلاتور نشتی ندارد.
در پایان آبگرمکن را به برق وصل کرده و آن را روشن کنید.
تعویض رگلاتور آبگرمکن: دیواری و مخزنی
آبگرمکنها عموماً در دو مدل دیواری و مخزنی عرضه میشوند. با وجود تفاوت در ساختار و شیوه کارکرد، روش تعویض رگلاتور در هر دو نوع تقریباً مشابه است. میخواهید گامهای نصب این قطعه مهم را با هم مرور کنیم؟
**گام اول: بستن آب**
در ابتدا شیر اصلی آب را کاملاً ببندید تا ورودی آب به آبگرمکن قطع شود.
**گام دوم: پیدا کردن رگلاتور**
مهرهای برنجی که ورود آب سرد را تنظیم میکند، پیدا کرده و آن را باز کنید.
**گام سوم: باز کردن لوله**
لوله مسی که مربوط به ورودی یا خروجی آب است را تشخیص داده و باز کنید.
**گام چهارم: باز کردن پیچها**
دو پیچ نزدیک به رگلاتور را ابتدا شل و سپس به طور کامل خارج کنید.
**گام پنجم: تعویض اورینگ**
اورینگ قدیمی را با یک اورینگ نو عوض کنید تا از چکه کردن آب جلوگیری شود.
**گام ششم: تنظیم درجه حرارت**
پیچ تنظیم دما را باز کرده و با کمک پیچگوشتی، قطعه شیپوره را بیرون بیاورید.
**گام هفتم: باز کردن سوپاپ**
با استفاده از آچار فرانسه، ساقه سوپاپ را باز کنید.

مرحله هشتم: باز کردن قاب روی رگلاتور
پیچهایی که قاب فلزی را در پشت رگلاتور نگه داشتهاند، باز کنید. سپس قاب را به آرامی از رگلاتور جدا نمایید.
مرحله نهم: آزاد کردن دیافراگم و خارج کردن شیر
دیافراگم را شل کنید تا آزاد شود. پس از آن، میتوانید شیر مربوط به سیستم احتراق را از جای خود بردارید.
مرحله دهم: بازرسی و پاکسازی
قسمت بالایی مغزی آبگرمکن را جدا کنید. داخل محفظه را به دقت نگاه کنید تا اگر رسوب یا مواد اضافی وجود دارد، آن را شناسایی کنید. در صورت مشاهده رسوب، آن ناحیه را کاملاً تمیز و پاکسازی نمایید.
در این مقاله مشکل آب دادن کمپرسور باد از کجاست + راه حل اطلاعات مفیدی آمده است.
مرحله یازدهم: جایگزینی رگلاتور جدید
در صورتی که نیاز به تعویض رگلاتور بود، رگلاتور جدید را نصب کنید. پس از اطمینان از رعایت کامل موارد ایمنی، قطعات آبگرمکن را به ترتیب صحیح سر هم کرده و مونتاژ را به پایان برسانید.

سخن آخر
ترموستات آبگرمکن، قطعهای کلیدی برای کارکرد درست و بیخطر این دستگاه است. با آگاهی از نشانههای خرابی و مراقبت به موقع، میتوانید از بروز بسیاری از مشکلات جلوگیری کنید. هرچند در این مطلب، راههای تعمیر و جایگزینی این قطعه بیان شد، اما به یاد داشته باشید که کار با لوازم گازی، تخصص و آگاهی میطلبد. اگر از توانایی خود برای انجام این کار اطمینان ندارید، حتماً از یک فرد ماهر کمک بگیرید. سلامت شما و عزیزانتان، ارزشمندتر از هر صرفهجویی مالی است.
سوالات متداول:
چطور بفهمیم ترموستات آبگرمکن خراب شده است؟
اگر دمای آب کم شده یا مدام تغییر میکند، اگر شعله آبگرمکن روشن نمیشود، اگر دستگاه ناگهان خاموش میشود یا اگر از آن صداهای غیرعادی میشنوید، همه اینها میتوانند نشانه خرابی ترموستات باشند.
آیا خودمان میتوانیم ترموستات آبگرمکن را تعمیر کنیم؟
اگر اطلاعات کافی درباره اجزای آبگرمکن دارید، شاید بتوانید مشکلات کوچک را برطرف کنید. اما برای تعمیرات اساسی یا تعویض قطعات، حتماً از یک تعمیرکار متخصص کمک بگیرید.
چه چیزهایی باعث خراب شدن ترموستات آبگرمکن میشوند؟
عواملی مثل جمع شدن جرم و رسوب، بدی کیفیت آب، استفاده زیاد و طولانی مدت، فشار بیش از حد آب یا گاز و همچنین تنظیم نادرست دستگاه میتوانند ترموستات را خراب کنند.
چطور عمر ترموستات آبگرمکن را بیشتر کنیم؟
نصب فیلتر مناسب برای آب و گاز، انجام سرویس دورهای منظم و تنظیم درست فشار آب و گاز میتوانند به دوام بیشتر ترموستات کمک کنند.
ترموستات آبگرمکن را باید تعمیر کرد یا تعویض؟
اغلب اگر مشکل کوچک باشد، میتوان آن را تعمیر کرد. اما اگر خرابی جدی باشد یا قطعه کاملاً فرسوده شده باشد، باید حتماً تعویض شود.
هزینه تعمیر یا تعویض ترموستات چقدر است؟
این هزینه بستگی به نوع آبگرمکن، مدل ترموستات و میزان خرابی دارد. معمولاً تعمیر کردن ارزانتر از تعویض قطعه تمام میشود.
آیا تعمیر ترموستات آبگرمکن کار خطرناکی است؟
بله، اگر تعمیر مربوط به گاز یا آب به شکل درست انجام نشود، ممکن است باعث نشت گاز، آتشسوزی یا آسیب دیدن کل دستگاه شود. بنابراین همیشه پیشنهاد میشود این کار را به افراد ماهر و باتجربه بسپارید.