در فصل سرما، گرم بودن داخل خودرو به لطف سیستم بخاری امکانپذیر است. اگر بخاری ماشین شما به درستی کار نکند، این مشکل باید به سرعت حل شود. با شناخت دلایل معمول خرابی بخاری، میتوانید آن را برطرف کنید. عوامل مختلفی ممکن است در این مشکل نقش داشته باشند. در این نوشته، شایعترین دلایل خرابی بخاری خودرو را بررسی کردهایم.
رونیکس را بخوانید.
بخاری ماشین چگونه کار میکند؟
گرما و سایش ناشی از کارکرد موتور میتواند دمای آن را به طور خطرناکی افزایش دهد. برای جلوگیری از آسیب دیدن موتور، باید این گرما به طور مداوم کنترل و کاهش یابد. در خودروهای بنزینی، این کار با گردش یک سیال خنککننده در اطراف موتور انجام میشود. این سیال که ترکیبی از آب و ضدیخ است، در مجراهای موتور جریان مییابد و گرمای اضافی تولیدشده توسط احتراق و اصطکاک را جذب میکند. بخش عمدهای از این سیال پس از خروج از موتور، به قطعهای به نام رادیاتور میرود. در رادیاتور، سیال خنک میشود تا دوباره به موتور بازگردد و چرخه خنککاری ادامه یابد.
بخشی از این مایع گرم شده، به رادیاتور کوچکتری که برای بخاری خودرو تعبیه شده، فرستاده میشود و از لولههای آن عبور میکند. هنگامی که بخاری ماشین را روشن میکنید، یک فن شروع به کار میکند و هوای داخل کابین را از روی این لولههای گرم میدمد تا فضای خودرو گرم شود.
به دلیل همین فرآیند چندمرحلهای است که گرم شدن بخاری زمان میبرد و موتور باید روشن باشد تا گرمای لازم را تولید کند. مشکلات مختلفی میتوانند باعث شوند بخاری خودرو باد سرد بزند که در ادامه به بررسی آنها میپردازیم.
رایجترین علت خرابی بخاری ماشین
همانطور که پیشتر اشاره کردیم، عوامل مختلفی میتوانند باعث کار نکردن بخاری خودرو شوند. این موارد میتوانند شامل بسته شدن یا گرفتگی مسیر لولهها و شلنگهای مربوط به سیال خنککننده، مشکلات در مدارهای الکتریکی خودرو، خرابی رادیاتور بخاری و موارد دیگر باشد. اما در این نوشته میخواهیم مهمترین و رایجترین دلایل خرابی سیستم گرمایشی خودرو را مرور کنیم.
خرابی ترموستات خودرو
مایع خنککننده در تمام مسیرهای سیستم خنککاری موتور گردش میکند و پیوسته بین موتور و رادیاتور اصلی در حرکت است. این مایع به کمک پمپ آب و از طریق لولههای مخصوص در سراسر سیستم جریان مییابد. وقتی موتور خودرو سرد است، ترموستات مسیر رفتن مایع به سمت رادیاتور اصلی را میبندد و با گرم شدن موتور، کمکم این دریچه باز میشود. در واقع ترموستات یک شیر کنترل است که با تغییر دمای مایع خنککننده، باز یا بسته میشود. تا زمانی که دمای موتور به حد معینی نرسد، این شیر باز نمیشود. اما اگر دما بالا برود و ترموستات عمل نکند، مایع خنککننده به خوبی در موتور به گردش درنمیآید. این مشکل نه تنها باعث میشود بخاری خودرو هوای سرد بیرون دهد، بلکه به دلیل گردش نادرست مایع خنککننده، دمای موتور بیش از حد افزایش پیدا میکند.
از سوی دیگر، اگر ترموستات همیشه باز بماند و بسته نشود، موتور بهآهستگی گرم میشود. مثلاً در روزهای سرد زمستان، اگر بخاری ماشین فقط باد ملایم و خنک بدهد، احتمالاً علت آن بازماندن ترموستات است.
ترموستات باید بتواند به رادیاتور بخاری اطلاع دهد که موتور گرم شده تا فرآیند گرم کردن فضای داخلی خودرو آغاز شود. اگر این اتفاق نیفتد، یعنی ترموستات خراب است و مایع خنککننده به رادیاتور بخاری نمیرسد و بخشهای دیگر خودرو گرم نمیشوند. خرابی ترموستات، یکی از متداولترین دلایل کار نکردن بخاری خودرو است.
کم بودن مایع خنککننده
یکی از دلایل کار نکردن بخاری خودرو، کم بودن ضد یخ یا مایع خنککننده است. این مایع در فصل گرما، حرارت موتور را کاهش میدهد و از داغ شدن آن جلوگیری میکند. اما در فصل سرما، برعکس عمل کرده و گرمای تولیدشده توسط موتور را به رادیاتور بخاری منتقل میکند تا هوای کابین خودرو گرم شود. بنابراین، اگر بخاری خودرو شما گرم نمیکند، ممکن است با افزودن مایع خنککننده مشکل برطرف گردد. به همین دلیل، سادهترین و اولین قدم برای تشخیص علت خرابی بخاری، بررسی سطح این مایع است.
مسدود شدن رادیاتور بخاری
در بیشتر خودروها، رادیاتور بخاری در پشت صفحهدستگاه (داشبورد) نصب شده است. کار اصلی آن، گرم کردن فضای داخل خودرو و جلوگیری از یخ زدن شیشهها است. رادیاتور بخاری در واقع یک مبدل حرارتی است که از لولههای پیچدار تشکیل شده. این لولهها مایع گرم شده را به موتور میبرند یا از آن خارج میکنند تا گرمای تولیدشده توسط مایع خنککننده را در فضای خودرو پخش کنند.
نشانههایی که میگویند رادیاتور بخاری ممکن است مشکل داشته باشد:
– مصرف غیرعادی و زیاد ضد یخ توسط خودرو
– گرم شدن مکرر و بیش از حد موتور
– تشکیل مه و بخار روی شیشههای داخل خودرو
– احساس بوی شیرین و تند در فضای ماشین
اگر هر یک از این علائم را مشاهده کردید، احتمال دارد رادیاتور بخاری گرفته یا مسدود شده باشد. این مشکل میتواند چند دلیل مختلف داشته باشد. گاهی ممکن است آلودگی یا رسوب داخل لولههای رادیاتور بخاری را ببندد که در این صورت میتوان با شستوشوی با فشار آب آن را تمیز کرد. همچنین ممکن است آشغالهای ریز مانند برگ درخت یا پرز روی پرههای رادیاتور نشسته و مانع جریان هوا شده باشد. برای رفع این مشکل که یکی از دلایل خرابی بخاری خودرو است، میتوانید محفظه بخاری را باز کرده و پرههای رادیاتور را به دقت تمیز کنید.
گیر کردن هوا در سیستم خنککننده
رادیاتور بخاری یا همان هسته گرمکن، اغلب در بلندترین بخش مدار خنککاری خودرو نصب شده است. گاهی اوقات هوایی که در این مسیر در جریان است، در این قسمت جمع میشود. این حبابهای هوا میتوانند مانع گردش درست مایع خنککننده در سیستم شوند. با خارج کردن هوای موجود از مدار، میتوانید مشکل کار نکردن بخاری خودرو را برطرف کنید.
بیشتر بخوانید: اصول مهم نگهداری خودرو در زمستان
نشتی ضدیخ
یکی از دلایل رایجی که باعث میشود بخاری ماشین به خوبی کار نکند، نشت کردن مایع خنککننده یا همان ضدیخ است. این نشتی ممکن است از قسمتهای مختلفی ایجاد شود، بنابراین بهتر است رادیاتور، پمپ آب و تمام شلنگهای مربوط به سیستم خنککننده خودرو را با دقت بررسی کنید. در بسیاری از موارد، نشت ضدیخ عامل اصلی خرابی یا کاهش گرمای بخاری خودرو است.
سخن آخر
عملکرد مناسب خودروی شما در فصل سرما، به مراقبت و توجهی که در طول سال به آن داشتهاید بستگی دارد. اگر خودرویی سالم داشته باشید، هم گرمای تابستان و هم سرمای زمستان را به راحتی پشت سر میگذارید. انجام سرویسهای منظم و رفع به موقع مشکلات، از ایجاد دردسر در روزهای سرد جلوگیری میکند. در این مطلب، دلایل رایج خرابی بخاری خودرو را بررسی کردهایم تا با شناخت این دلایل، بتوانید مشکل را حل کنید و زمستان را بدون سختی و با گرمای کافی سپری کنید.
سؤالات متداول
چگونه میتوانم فضای داخل ماشین را بدون استفاده از بخاری گرم کنم؟ راههای متفاوتی برای گرم شدن در خودرو بدون روشن کردن بخاری وجود دارد:
– استفاده از بخاری برقی کوچک و قابل حمل
– به کار بردن روکش صندلیهای گرمشو
– پارک کردن خودرو در جای سرپوشیده مانند گاراژ
– نصب عایق یا پرده روی شیشههای خودرو
آیا بخاری ماشین با سوخت مستقیم خودرو کار میکند؟
خیر. بخاری خودرو گرمای تولیدشده توسط موتور را برای گرم کردن کابین استفاده میکند. هنگامی که آب رادیاتور در اطراف موتور گردش میکند، حرارت موتور این آب را گرم میکند و سپس دمنده بخاری، این گرما را از رادیاتور کوچک بخاری گرفته و به داخل اتاق خودرو میدمد.
شایعترین دلیل خرابی بخاری خودرو چیست؟
رایجترین علت خرابی بخاری ماشین، بسته شدن یا گرفتگی مسیر آبرسانی به رادیاتور بخاری یا خرابی خود رادیاتور بخاری است.