این ضربالمثل قدیمی برای اشاره به افرادی به کار میرود که بسیار بیپول و تنگدست هستند. وقتی میگویند کسی “آفتابه لگن هفت دست، شام و ناهار هیچی”، یعنی این شخص آنقدر وضع مالی بدی دارد که نه تنها پول خورد و خوراک روزانهاش را ندارد، بلکه حتی وسایل ساده و پیشپاافتادهای مثل یک آفتابه و لگن را هم ندارد.
ریشه این مثل به گذشته برمیگردد. در زمانهای قدیم، آفتابه و لگن از وسایل ضروری و اولیه هر خانهای محسوب میشدند. عدد “هفت” در اینجا به معنای واقعی هفت عدد نیست، بلکه در ادبیات ما نشانه کثرت و تعداد زیاد است. پس “آفتابه لگن هفت دست” یعنی این شخص آنقدر فقیر است که گویی هفت دست آفتابه و لگن هم ندارد (چه برسد به یک دست). در ادامه هم “شام و ناهار هیچی” به این اشاره دارد که حتی پول تهیه غذای ساده روزانه را هم ندارد.
در واقع، این ضربالمثل با زبانی ساده و طنزآمیز، فقر شدید و نداری مفرط یک فرد را به تصویر میکشد.
اگر به این موضوع علاقه دارید، معنی ضرب المثل ” تا ابله در جهان هست، مفلس در نمی ماند “ را از دست ندهید.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در معنی ضرب المثل ” آویزه گوش کردن “ پیدا کنید.
در صورت علاقهمندی، مطلب معنی ضرب المثل ” وقتی همه کدخدا باشند ده ویران می شود “ را از دست ندهید.
در صورت علاقهمندی، مطلب معنی ضرب المثل ” من مرده تو زنده “ را از دست ندهید.
در این نوشته، به بررسی معنای یکی از ضربالمثلهای کهن و پرمعنی ایرانی میپردازیم. با ما همراه باشید.
معنی آفتابه لگن هفت دست، شام و ناهار هیچی چیست؟
1- یعنی زندگی از نظر ظاهری خیلی شیک و قشنگ به نظر میرسه، ولی به چیزهای مهم و پایهایِ زندگی توجهی نمیکنه. انگاری بیشتر به حاشیهها اهمیت میده تا به خودِ اصل ماجرا.
برای مطالعه بیشتر، به معنی ضرب المثل ” بی خبری خوش خبری “ سری سر بزنید.
2- معمولاً این ضربالمثل موقعی به کار میره که کسی برای مهمونی خیلی تکلّف و تشریفات به خرج بده، ولی محتوای کار و پذیراییاش چنگی به دل نزنه.
ریشه و داستان ضرب المثل
در گذشته، رسم بود که پیش از خوردن غذا، میزبان برای مهمانان آفتابه و لگن میآورد تا دستهایشان را بشویند و سپس با یک حوله خشک کنند. گاهی برای اینکه مهمانان معطل نشوند، چند دست آفتابه و لگن میآوردند تا هرکس جداگانه بتواند دستهایش را بشوید. بعضی وقتها هم از سرویسهای بسیار گرانقیمت و زیبا استفاده میشد.
مهمانان با دیدن این ظرفهای مجلل فکر میکردند که حتماً غذای مفصلی برایشان تدارک دیدهاند. اما اگر برخلاف انتظارشان، غذای ساده یا کمکیفیتی روی سفره میدیدند، با خودشان این ضربالمثل را زمزمه میکردند:
یعنی آنقدر به ظاهر کار و تجملات اهمیت دادهاند که فراموش کردهاند چه چیزی واقعاً مهم است!
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در معنی ضرب المثل ” از دیوار راست بالا رفتن “ پیدا کنید.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله معنی ضرب المثل ” سنگ بزرگ علامت نزدن است “ مراجعه کنید.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه معنی ضرب المثل ” آب نطلبیده مراد است “.
در اینجا میتوانید اطلاعات کاملتری درباره معنی ضرب المثل ” هر چی سنگه مال پای لنگه “ بیابید.
توصیه میشود به مطالعه مقاله معنی ضرب المثل ” هر کس به امید همسایه نشیند گرسنه می خوابد “ ادامه دهید.
بیشتر بخوان: ضربالمثل با آفتابه
اختصاصی-یافتو