موسیقی مانند یک زبان تازه است. برای یاد گرفتن آن، ابتدا باید الفبا و دستور زبانش را بشناسید. الفبای موسیقی، همان نُتها هستند، اما اصطلاحات و مفاهیم، قوانین این زبان مشترک به شمار میروند. در دنیای گسترده موسیقی، واژهها و تعاریف فراوانی وجود دارد. برخی از آنها برای همه موسیقی کاربرد دارند و برخی دیگر فقط برای سازهای خاصی به کار میروند. اما مهمترین بخش، آشنایی با اصطلاحات اصلی و مفاهیم بنیادی موسیقی است که هر علاقهمندی باید آنها را بداند. در ادامه این نوشته، به این مفاهیم پایه میپردازیم.
مقاله فرت گیتار چیست؟ منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.
آشنایی با اصطلاحات اصلی موسیقی
همان گونه که پیشتر اشاره شد، درک زبان موسیقی از راه شناخت مفاهیم آن ممکن میشود. در ادامه، با پایهایترین و مهمترین این مفاهیم آشنا خواهید شد.
خط حامل
پنج خط حامل، در واقع پنج خط موازی هستند که با فاصلههای یکسان در کنار هم قرار گرفتهاند. نتهای موسیقی بر روی این خطها یا در فضای خالی بین آنها نوشته میشوند. این خطها از پایین به بالا شمارش میگردند.
نت
اگر به این موضوع علاقه دارید، با خالق اثر ماندگار مرغ سحر آشنا شوید را از دست ندهید.
برای نوشتن و نواختن یک آهنگ، نیاز به نشانههایی داریم. در دنیای موسیقی، به این نشانهها که مانند حروف الفبا هستند، «نُت» گفته میشود. نام هر نُت در موسیقی به دو روش اصلی بیان میشود.
روش هجایی
روش الفبایی
توصیه میشود به مطالعه مقاله بالاترین عمل پرستش در کلیسای غرب با فرم مس ادامه دهید.
هجایی
در روش هجایی، نام هر نت موسیقی با یک هجا مشخص میشود. این نامها به ترتیب از چپ به راست عبارتند از:
دو، ر، می، فا، سل، لا، سی
برای یادگیری پیشرفته، به سوئیت ،مجموعهای از چند موومان الهام گرفته از رقص مراجعه کنید.
این سیستم نامگذاری، رایجترین روش در ایران برای شناسایی نتهای موسیقی است.
الفبایی
این روش نامگذاری، نتهای موسیقی را به ترتیب زیر مشخص میکند:
از سمت چپ به راست:
C D E F G A B
کلید موسیقی
علامتی که در سمت چپ خطوط حامل قرار دارد و نام و جایگاه نتها را مشخص میکند، کلید نامیده میشود. کلیدهای اصلی مورد استفاده در موسیقی عبارتند از:
سل
دو
فا
گام
هر گام موسیقی از چند نت تشکیل میشود. چیزی که باعث میشود گامها با هم تفاوت داشته باشند، فاصلهای است که بین نتهای آنها وجود دارد. این فاصلهها به نوع گام بستگی دارند. معمولاً اولین گامی که هنرجویان موسیقی یاد میگیرند، گام ماژور نام دارد.
آکورد
در زبان روزمره، وقتی دو یا چند نت را با هم مینوازند، به آن آکورد میگویند. اما در دانش موسیقی، معمولاً منظور از آکورد، نواختنِ همزمانِ سه نت است که به آن آکورد سهصدایی میگویند. در موسیقی غربی، آکوردها از نتهایی ساخته میشوند که با فاصلههای معین و پشت سر هم قرار میگیرند؛ به این صورت که برخی نتها انتخاب و نواخته میشوند و برخی دیگر حذف میگردند.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله محبوب ترین سازهای سنتی ایرانی کدامند ؟ مراجعه کنید.
چرا باید تئوری موسیقی را یاد بگیریم؟
مفاهیمی که در بالا گفتیم، مهمترین و اصلیترین بخشهای موسیقی هستند. اما دنیای موسیقی بسیار گستردهتر و عمیقتر از این حرفهاست.
یادگیری دانش موسیقی بسیار اهمیت دارد. اما چرا اینقدر مهم است؟
توصیه میکنیم حتماً مقاله محبوب ترین ساز ها از نظر کودکان را مطالعه کنید.
تسریع روند یادگیری:
فرآیند یادگیری را سریعتر میکند. به عنوان مثال، یادگیری گامهای موسیقی در تنهای مختلف میتواند این موضوع را نشان دهد. هنرجویان وقتی یک گام مشخص را در قطعهای میبینند، به سرعت آن را تشخیص میدهند. چون قبلاً آن گام را تمرین کردهاند و حالا میتوانند بدون وقفه و به راحتی آن را بنوازند. در نتیجه در وقت هم صرفهجویی میشود.
یادگیری فاصله ها:
هنرجوی موسیقی که آشنایی مناسبی با فاصلههای صوتی دارد، میتواند حتی بدون تمرین از پیش، یک قطعه موسیقی را بنوازد.
دانش بیشتر، ارزش بالاتر:
آشنایی با اصول اولیه موسیقی برای این که بتوانید در اجراهای مختلف شرکت کنید و درآمد خوبی به دست آورید، بسیار مهم است.
اجرای بی نقض:
آشنایی با دانش موسیقی، باعث میشود به تواناییهای خود اطمینان بیشتری پیدا کنید و در نتیجه، قطعات را به شکلی روان و بدون اشکال اجرا خواهید کرد.
خلاقیت:
فضایی پدید میآید که نوازنده میتواند آزادانه ایدههای موسیقایی خود را بیان کند و به شکلی بداهه و خلاقانه بنوازد.
شرکت در گروه نوازی:
نواختن در یک گروه موسیقی نیازمند آشنایی با نوازندگی است.
در پایان، فهمیدن و دانستن روش اجرای درست موسیقی، پایه و بنیان مشترک همه سازهاست.
بهترین کلاس آموزش تئوری موسیقی:
برای یادگیری تئوری موسیقی، تنها تجربهی نوازندگی کافی نیست و لازم است از راهنمایی استادان ماهر بهره ببرید. یک استاد خوب، افزون بر توانایی آموزش، از دانش تخصصی و لازم نیز برخوردار است. با انتخاب چنین مدرسانی، هنرجو میتواند مبانی تئوری موسیقی را به بهترین شکل بیاموزد.