فرانتس لیست از چهرههای برجسته موسیقی کلاسیک در دوران رمانتیک به شمار میرود. او که اهل مجارستان بود، در زمینههای گوناگونی از جمله آهنگسازی، نوازندگی پیانو، تنظیم قطعات، تدریس موسیقی و نویسندگی فعالیت داشت. این هنرمند شهامت آن را داشت که برای اولین بار، کنسرتی را تنها با نواختن پیانو اجرا کند و به همین دلیل به عنوان پایهگذار رسیتال شناخته میشود. از کارهای اثرگذار دیگر او میتوان به گسترش دادن زبان هارمونی در موسیقی و همچنین خلق سبک تازهای به نام شعر سمفونیک برای ارکستر اشاره کرد. اگر تمایل دارید اطلاعات بیشتری درباره این نوابغ موسیقی به دست آورید، پیشنهاد میکنیم این مطلب را در وبلاگ یافتو دنبال کنید.
تولد و کودکی فرانتس لیست
فرانتس لیست در روز ۲۲ اکتبر سال ۱۸۱۱ در روستای کوچکی به نام دوبوریان در مجارستان به دنیا آمد. علاقه به موسیقی در خون او بود و این عشق را از خانوادهاش به ارث برده بود. پدرش، آدام اسمیت، با آهنگسازان بزرگی مانند بتهوون و هایدن دوست بود و خودش نیز پیانو، گیتار و ویولنسل مینواخت. پدربزرگ فرانتس هم نوازندهای چیرهدست در نواختن ویولن، پیانو و ارگ بود.
فرانتس اولین درسهای پیانو را در سن هفت سالگی از پدرش فرا گرفت. وقتی تنها ۹ سال داشت، برای نخستین بار در یک اجرای عمومی روی صحنه رفت و چنان مهارتی از خود نشان داد که بزرگان و اشراف آن منطقه تحت تأثیر قرار گرفتند. آنها مبلغی را برای ادامه تحصیل موسیقی او در شهر وین، برای یک دوره ششساله، فراهم کردند. پدرش نیز از کار خود مرخصی گرفت و همراه پسرش به وین رفت تا فرانتس زیر نظر کارل چرنی پیانو و نزد آنتونیو سالیری آهنگسازی را بیاموزد.
در وین، فرانتس لیست کنسرتهای متعددی برگزار کرد که با استقبال و تحسین زیادی روبرو شد. داستانی شناختهشده وجود دارد که میگوید بتهوون پس از شنیدن نوازندگی فرانتس در یکی از همین کنسرتها، پیشانی او را بوسید؛ هرچند که درستی یا نادرستی این رویداد هنوز به طور قطعی مشخص نیست. اما آنچه مسلم است، ارادت عمیق فرانتس لیست به بتهوون بود. سالها بعد، وقتی او در اوج موفقیت هنری خود بود، شنید که در شهر بن — زادگاه بتهوون — بودجه کافی برای ساخت تندیسی از این آهنگساز بزرگ فراهم نشده است. پس خود دست به کار شد و با برگزاری شش کنسرت بزرگ در وین، تمام هزینه لازم برای ساخت تندیس بتهوون را تأمین کرد.
مقاله آیا جنس آرشه از دم اسب است؟ حاوی اطلاعات جامعی است.
توصیه میکنیم حتماً مقاله کانن خرچنگی باخ و پیشنیه تاریخی آن را مطالعه کنید.
ادامه مسیر حرفهای موسیقی
فرانتس لیست در سال ۱۸۲۳ به همراه خانوادهاش راهی پاریس شد. در طول این سفر، او در آلمان نیز چند کنسرت اجرا کرد. به تدریج، تعداد کنسرتهای او بیشتر شد و به کشورهایی مانند انگلستان، لندن، فرانسه، سوئیس و منچستر گسترش یافت. لیست در طول این سفرها از دیدن مناظر زیبای طبیعت و ساختمانهای تاریخی الهام میگرفت و این الهامات را به زبان موسیقی بیان میکرد. در دورهای از زندگی، پس از فوت پدرش، او دچار افسردگی و خستگی روحی شد و به سمت مذهب گرایش پیدا کرد. او حتی تا مقام «به لیست» نیز پیش رفت؛ اما در نهایت این راه را رها کرد و موسیقی را به عنوان مسیر همیشگی زندگی خود انتخاب نمود.
در این مقاله آشنایی با تقسیمات زمانی در موسیقی اطلاعات مفیدی آمده است.
فعالیتهای حرفهای و افتخارات فرانتس لیست
فرانتس لیست در دنیای موسیقی کارهای بزرگی کرد. او نوازنده و آهنگسازی فوقالعاده بود و در این زمینه خلاقیت زیادی داشت. در ادامه، نگاهی میاندازیم به بخشی از دستاوردهای مهم او.
شوپن گفتهاست که آرزو داشته بتواند کارهایش را به خوبی لیست بنوازد!
برامس درباره نوازندگی لیست این چنین گفته است : «کسی که هنر نوازندگی او را ندیده باشد، چیزی از نوازندگی پیانو نمیداند.»
لیست بعد از دیدن اجراهای پاگانینی، تصمیم گرفت مهارت او در نواختن ویولن را با پیانو نشان دهد. برای این کار، روشهای جدیدی ابداع کرد که در آثاری مانند اتودهای متعالی، اتودهای پاگانینی، راپسودیهای مجار و قطعهای مثل لاکامپانلا به خوبی شنیده میشود.
لیست در فرانسه به شهرت زیادی رسید و با چهرههای سرشناسی مانند بایرون، ویکتور هوگو، لامارتین و دولاکروا دوست شد.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در آشنایی با محمد معتمدی، خواننده آواز سنتی پیدا کنید.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه بهترین کلاس تار در تهران.
او از حامیان مهم واگنر بود و بدون کمکهای مالی و معنوی لیست، شاید واگنر نمیتوانست به چنین موفقیتی برسد. بعدها واگنر با دختر لیست ازدواج کرد.
لیست در نوشتن نت و تبدیل قطعات ارکستر به پیانو بسیار چیرهدست بود؛ آنقدر که به او لقب “گرامافون قرن نوزدهم” داده بودند.
مقاله سازی عجیب با نام فلوت بینی منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.
توصیه میکنیم این مطلب بیوگرافی استاد جلیل شهناز را حتماً بخوانید.
اگر سوالاتی دارید، مقاله معرفی ساز تار به شما کمک خواهد کرد.
او اولین کسی بود که جسارت کرد یک کنسرت کامل را تنها با پیانو برگزار کند و همین اجراها باعث شد محبوبیت زیادی پیدا کند. به همین دلیل، او را پایهگذار رسیتال میدانند.
سالهای پایانی زندگی
فرانتس لیست در سالهای آخر عمرش، برخلاف گذشته که تنها به شاگردان بسیار بااستعداد درس میداد، درِ خانهاش را به روی همه گشود و به تمام کسانی که میخواستند نواختن پیانو را یاد بگیرند — از بچههای کوچک تا بزرگسالان — به صورت رایگان آموزش میداد.
او هفده سال پایانی زندگیاش را در شهرهای رم، بوداپست و وایمار سپری کرد و در این مدت، قطعات تازه و آزمایشی بسیاری برای پیانو خلق کرد. در نهایت، این هنرمند بزرگ و نوآور در سال ۱۸۸۶ در شهر بایرویت چشم از جهان فروبست.
برای مطالعه بیشتر، به Slite، یک گیتار پازلی سری سر بزنید.