احمد عبادی یکی از اساتید بزرگ موسیقی ایران و نوازنده چیرهدست سهتار بود. در ادامه این نوشته از وبلاگ یافتو، بیشتر با زندگی و هنر این استاد نامآشنا آشنا میشویم.
بیوگرافی استاد احمد عبادی
احمد عبادی در سال ۱۲۸۵ خورشیدی در تهران به دنیا آمد.
او از استادان بزرگ موسیقی ایرانی و نوازنده چیرهدست سهتار بود. پدرش میرزا عبدالله فراهانی و پدربزرگش علیاکبر فراهانی از پیشگامان موسیقی سنتی ایران بودند. احمد عبادی دایی هوشنگ سیحون، معمار نامدار ایرانی، نیز به شمار میرود.
او روش تازهای برای کوک سهتار ابداع کرد و سبک نوازندگیاش از دید بسیاری از کارشناسان، منحصربهفرد و متمایز بود. عبادی با خوانندگان بزرگی مانند غلامحسین بنان همکاری داشت و محمدرضا شجریان نیز از او به عنوان برجستهترین استاد خود در موسیقی ایرانی یاد کرده است.
احمد عبادی آخرین بازمانده هنری از خاندانی است که گنجینه ارزشمند ردیف موسیقی سنتی ایران را برای نسلهای بعد حفظ و منتقل کردند؛ گنجینهای که میتوان آن را اسطوره موسیقی ایران نامید.
عبادی برای سالها در وزارت پیشه و هنر به تدریس و پژوهش در زمینه موسیقی ایرانی و ساز سهتار مشغول بود. او کنسرتهای فراوانی در داخل و خارج از ایران برگزار کرد تا موسیقی ملی کشورش را به همگان بشناساند که با استقبال گسترده دوستداران هنر روبرو شد.
ابداع کوکهای مختلف در سه تار
از نوآوریهای او در نواختن سهتار، میتوان به ابداع کوکهای گوناگون برای این ساز اشاره کرد که در آلبومی با نام «کوک سهتار» ارائه شدهاند. همچنین همکاریهای هنری او با استادانی چون «غلامحسین بنان» و «محمدرضا شجریان» در مجموعهی برنامهی «گلها»، آثاری به یاد ماندنی خلق کرده است.
سبک جدید نوازندگی سه تار
استاد عبادی در شصت سالی که با سهتار نواخت، بوی خوش موسیقی اصیل ایرانی را در هوا پخش کرد و احساسیترین و گیراترین آهنگهای ردیف موسیقی را از خود به جا گذاشت. برخی از ضبطهای قدیمی ایشان هنوز موجود است که باید به شکلی شایسته از آنها بهره برد.
یک بار عبادی از دوستانش درباره نواختههای خود پرسید — در آن دوران امکان ضبط برنامههای رادیو وجود نداشت و همه اجراها به صورت زنده پخش میشد — دوستانش گفتند گاهی اوقات نتها به وضوح شنیده نمیشوند و با هم تداخل پیدا میکنند و حالتی ناخوشایند ایجاد میشود. این موضوع عبادی را به فکر واداشت تا راهحلی بیابد و در پایان، نوازندگی روی یک سیم را پایه گذاری کرد که دگرگونی بزرگی در نواختن سهتار ایجاد نمود.
ایشان باور داشت که شخصیت منحصر به فرد و شیوه درست نوازندگی سهتار رعایت نمیشود و بیشتر کسانی که این ساز را مینوازند، صدای راستین سهتار از سازشان شنیده نمیشود. عبادی در نواختن سهتار سبک و روش ویژهای داشت که کمتر کسی توانسته مانند آن را تقلید کند.
مشخصههای بارز سبک استاد احمد عبادی
برخی سبک منحصر به فرد نواختن او را به امکانات و تجهیزات ضبط صدای دوران خود نسبت میدهند. استفاده از مضرابهای تکسیم و تکنیک دوّمضراب از ویژگیهای آشکار سبک اوست.
اگر به این موضوع علاقه دارید، تعریف رنگ در موسیقی را از دست ندهید.
برای مطالعه بیشتر، به نکات مهم برای خرید سه تار خوش صدا سری سر بزنید.
از دیگر مشخصههای نوازندگی این استاد، بداههنوازیهای دلنشین، ویبرههای کشیده و حرکتهای glide (گلیساندو) بهجا و زیبا بود که به صدای سازش جلوهای ویژه میبخشید.
یکی از نوآوریهای او در نوازندگی سهتار، ابداع کوکهای گوناگون برای این ساز بود که در آلبوم “کوک سهتار” ارائه کرد. او به این نتیجه رسیده بود که بعضی از این کوکها برای سهتار مناسب نیستند و دو نوار آموزشی برای آموزش کوک سهتار منتشر کرد که در آن برای گامهای مختلف و حتی برای گوشههای موسیقی، کوکهای مشخصی را معرفی کرده بود.
عبادی سالها در وزارت پیشه و هنر به آموزش و پژوهش در زمینه موسیقی ایرانی و سهتار مشغول بود و برای شناساندن موسیقی ملی ایران، کنسرتهای بسیاری در داخل و خارج از کشور، از جمله در فرانسه، ایتالیا، آلمان و اتریش اجرا کرد که با استقبال خوب هنردوستان روبرو شد.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه زندگینامه عبدالله دوامی.
کوشش های احمد عبادی
احمد عبادی سالهای زیادی در وزارتخانه مربوط به صنایع و هنر، به آموزش و پژوهش درباره موسیقی ایرانی و ساز سهتار مشغول بود. او برای شناساندن موسیقی اصیل ایران، برنامههای اجرای زنده بسیاری هم در داخل و هم در کشورهای دیگر مانند فرانسه، ایتالیا، آلمان و اتریش برگزار کرد که با توجه و استقبال علاقهمندان به هنر روبرو شد.
وفات احمد عبادی
احمد عبادی، استاد بزرگ موسیقی ایران، در سال ۱۳۷۱ خورشیدی و پس از دورانی سخت از رویارویی با بیماری، این دنیا را ترک کرد.
روحش شاد و یادش گرامی