آشنایی با انواع هارمونی در موسیقی

همانطور که پیش از این درباره هماهنگی در موسیقی صحبت کردیم، هارمونی یکی از بخش‌های اساسی ساخت موسیقی محسوب می‌شود. برای یادگیری این دانش، لازم است ابتدا اصول اولیه موسیقی را به خوبی فرا بگیرید. یکی از مفاهیم کلیدی در هارمونی، شناخت آکوردها است. با توجه به نحوه چیدمان آکوردها و قوانینی که در این زمینه وجود دارد، گونه‌های مختلفی از هارمونی پدید آمده‌اند که هر کدام ویژگی‌های خاص خود را دارند و در نهایت انواع مختلف هارمونی را شکل می‌دهند. در ادامه این نوشته در وبلاگ یافتو، با انواع هارمونی در موسیقی بیشتر آشنا خواهید شد.

انواع هارمونی‌

وقتی چند آکورد در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند، هارمونی‌های گوناگونی پدید می‌آید. به طور کلی، با روش‌های مختلف چیدمان آکوردها، ۹ نوع هارمونی ایجاد شده است که در ادامه می‌توانید با آن‌ها آشنا شوید.

هارمونی کلاسیک

در موسیقی کلاسیک، هارمونی با کنار هم قرار دادن فاصله‌های سوم ساخته می‌شود.

برای گسترش دانش خود، به مقاله رهبر ارکستر، پدر بیان موسیقی سر بزنید.

هارمونی کروماتیک

در دوران رمانتیک، گونه‌ای از موسیقی پدید آمد که در آن، آهنگسازان بیش از گذشته به بیان احساسات درونی خود روی آوردند. در ساخته‌های این هنرمندان می‌توان مضامینی مانند عشق، اندیشه‌های فردی، حس‌های شگفت، اندوه عمیق و حتی جلوه‌هایی از تاریکی و پلیدی را مشاهده کرد.

هارمونی مدرن

اساس موسیقی امروزی در قرن بیستم شکل گرفت. آهنگسازان در این دوره سعی کردند از قواعد هماهنگی قدیمی فاصله بگیرند و روش تازه‌ای برای ترکیب صداها ایجاد کنند که دیگر به کلیدهای موسیقی سنتی وابسته نباشد. این شیوه جدید، هارمونی مدرن نامیده شد.

توصیه می‌شود به مطالعه مقاله ویژگی های پیش درآمد در موسیقی سنتی چیست؟ ادامه دهید.

امپرسیونیسم

کلود دبوسی از کسانی بود که برای اولین بار موسیقی امپرسیونیستی ساخت. او تمام قواعد و اصول قدیمی مربوط به هارمونی در موسیقی کلاسیک و رمانتیک را رها کرد و به جای آن، از ایده‌های شخصی خود برای ساختن موسیقی پیروی نمود. هارمونی در این سبک، از ترکیب آکوردها و گام‌های قدیمی با گام‌های شرقی به وجود آمد.

هارمونی اکسپرسیونیسم

در سبک اکسپرسیونیسم، هماهنگی و هارمونی بر اساس قواعد معمول پیش نمی‌رود. در این سبک موسیقی، آهنگساز سعی دارد احساسات عمیق و گاه противореحوی انسان را – چه تلخ و چه شیرین – به شنونده منتقل کند. برای رسیدن به این هدف، از ریتم‌های نامنظم، تغییرهای ناگهانی در گام، فاصله‌های ناهمخوان و شدید، استفاده همزمان از دو گام مختلف و ایجاد فضای صوتی خاص با ارکستر بهره می‌برد.

در این مقاله قمرالملوک وزیری، ام کلثوم ایران اطلاعات مفیدی آمده است.

پلی تنالیته

یک نوع دیگر از هماهنگی موسیقایی، چندگانه‌نغمگی نام دارد. این حالت زمانی پیش می‌آید که دو یا چند گام موسیقایی در یک زمان شنیده شوند. برای ایجاد این اثر، معمولاً از تأکیدهای غیرمنتظره در ضرب‌آهنگ و الگوهای گوناگون ریتمیک استفاده می‌شود.

هارمونی کوارتال

این هارمونی ویژه از چیدن آکوردهایی با فاصله‌ی چهارم در کنار هم شکل می‌گیرد. این شیوه از موسیقی معمولاً برای احیای آثار فراموش‌شده‌ی دوره‌ی قرون وسطی به کار برده می‌شود.

آتونال

آهنگسازان در پایان سده نوزدهم، با جابجایی پیاپی تُنالیته یا پایهٔ قطعه، دگرگونی‌های چشمگیری در هارمونی پدید آوردند. در این روش، آنان از آکوردها به گونه‌ای استفاده کردند که دیگر وابسته به یک تُنالیتهٔ ثابت نبودند و این امکان فراهم شد تا موسیقی با آزادی بیشتری ساخته شود.

سریالیسم

در موسیقیِ سریالیسم، هارمونی زمانی شکل می‌گیرد که دوازده نتِ پشت سر همِ گام کروماتیک، در یک ردیفِ مشخص کنار هم قرار بگیرند. در این روش، همه‌ی این نتها از اهمیت و ارزش یکسانی برخوردارند و هیچ کدام بر دیگری برتری ندارد.