قطعهٔ «رفته» با صدای الهه و ساختهٔ استاد همایون خرم، از ترانههای بسیار دلنشین و ماندگار است که خوانندگان مطرح دیگری هم آن را اجرا کردهاند. در ادامه در وبلاگ یافتو، داستان پدید آمدن و اجرای این اثر زیبا را بخوانید.
ماجرای ساخت و اجرای قطعه بی نظیر رفته
استاد همایون خرم در مورد خلق این قطعه چنین تعریف میکنند:
آقای رحیم معینی کرمانشاهی شعری سروده بودند و قرار شد این شعر روی یک ملودی قرار بگیرد که بین شعر و موسیقی هماهنگی بسیار زیبایی ایجاد شد. ما تمرین کردیم، من خودم قطعه را زیر لب زمزمه کردم و با ویلن نواختم و خواندم تا خانم الهه بتواند آن را به خوبی فرا بگیرد. ماجرا گذشت تا اینکه در اواخر سال ۱۳۵۷، خانم الهه ایران را ترک کردند و من دیگر هیچ خبری از این آهنگ نداشتم.
تا اینکه حدود سالهای ۱۳۶۴ یا ۱۳۶۵، خواهرزادهام که از آلمان به ایران آمده بود، در ملاقاتی که با هم داشتیم به من گفت: «دایی جان، اگر ببینی الهه چه آهنگ زیبایی خوانده! چه کار بزرگی کرده!» گفتم: «بگذار ببینم!» و او یک نوار کاست آورد. روی نوار هیچ اطلاعاتی درج نشده بود و فقط یک کپی ساده از نسخهای بود که شخص دیگری برایش ضبط کرده بود. در آن زمان، مانند امروز سیدی رایج نبود. به هر حال، نوار را گذاشتم و گوش دادم. با خودم گفتم: چه قطعهی زیبایی! چند بار پشت سر هم گفتم چه اثر دلنشینی شده و شعرش چقدر قشنگ است و اصلاً یادم نبود که این آهنگ را خودم ساختهام.

ای که رفته باخود دلی شکسته بردی اینچنین به طوفان تن مراسپردی
تقریباً ده روز پس از آن ماجرا، در خانه دوست عزیزمان، آن عارف و هنرمند بزرگ خطاط، استاد فقید “مرتضی عبدالرسولی” بودیم.
ایشان معمولاً بعضی جمعهها برنامه میگذاشتند و دوستداران شعر، ادب و موسیقی را در منزل خود جمع میکردند. به من هم لطف زیادی داشتند و دوست داشتند که من در آن جمع حاضر باشم. من هم به دلیل علاقهای که به ایشان و به آن جمع داشتم، هر وقت فرصت میکردم، در آن محفل شرکت میکردم. معمولاً هم آقای “بیژن ترقی” در آن جلسات حاضر میشد.
آن روز هم یکی از همان جمعهها بود. به محض اینکه وارد شدم، آقای عبدالرسولی به استقبالم آمدند و پس از احوالپرسی گفتند:
“همایون! نمیدانی الهه چه آهنگی خوانده! دلم میخواهد آن را بشنوی!”
و بلافاصله همان آهنگ را پخش کردند. این بار که گوش میدادم، با خودم فکر کردم: عجب! چقدر خوب ساخته شده! اگر من هم چنین قطعهای میساختم، دقیقاً همین قسمت را اینطوری مینوشتم… همان جمله را میگذاشتم… همان جواب را میدادم…
آهنگ تمام شد.
برای مطالعه بیشتر، به آشنایی با سبک کلاسیک در موسیقی سری سر بزنید.
در این مقاله آشنایی با انواع سبک های موسیقی اطلاعات مفیدی آمده است.
برای یادگیری پیشرفته، به آشنایی با سبک موسیقی جاز مراجعه کنید.
در اینجا میتوانید اطلاعات کاملتری درباره ساز سوتک، یکی از ابتدایی ترین سازهای بادی بیابید.
مقاله چوب های مناسب برای ساخت ساز حاوی اطلاعات جامعی است.
از ایشان خواستم که دوباره آن را پخش کنند. این بار، در میانۀ پخش آهنگ، گفتم:
“عجب! یادم آمد آقای عبدالرسولی! این آهنگ مال خود من است!”
ایشان با تعجب پرسیدند: “چه میگویی؟”
و من داستان کامل آن را برایشان تعریف کردم.
مقاله مهسا کریمی، مدرس گیتار پاپ و کلاسیک منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.