شاید عبارت «آواز ابوعطا» به گوشتان خورده باشد، ولی شاید دقیقاً ندانید که در دنیای موسیقی به چه معناست. برای همین، در این نوشته میخواهیم شما را بیشتر با این مفهوم موسیقایی آشنا کنیم. امیدواریم این مطلب برایتان مفید باشد.
آواز ابوعطا
آواز ابوعطا یکی از چهار آواز اصلی در دستگاه شور در موسیقی ایرانی امروز است. سه آواز دیگر افشاری، دشتی و بیات ترک هستند. این آواز با نامهای دیگری مثل سارنج (صلحی) و دستان عرب نیز معروف است.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه آشنایی با سازدهنی ترمولو.
در موسیقی ایرانی، واژهٔ «آواز» به مجموعهای از گوشهها گفته میشود که معمولاً با هم و به صورت مستقل از یک دستگاه اجرا میشوند. این کلمه در دو معنای دیگر هم استفاده میشود: یکی به عنوان فرم موسیقی آواز، و دیگری به عنوان شکلی ویژه از آواز که وزن و متر ثابتی ندارد.
اگر به این موضوع علاقه دارید، مصاحبه آموزشگاه الهام با علیرضا فیروزیان، مدرس فلوت را از دست ندهید.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه تاریخچه سرود جینگل بلز.
ابوعطا
نام ابوعطا از عبارت “ابو ایتام” گرفته شده و به معنی پدر یتیمان میباشد. برخی از گروههای ایل قشقایی نیز با نام ایل ایتام شناخته میشوند. ابوعطا را مانند سارنگ ثبت کردهاند که نام پرندهای خوشآواز است.
این آواز در نظام دستهبندی ردیف موسیقی ایرانی اجرا میشود. نت شاهد آن، درجه چهارم گام شور است و محدوده ملودیک آن تا درجه هشتم این گام گسترده شده است. در حقیقت گام ابوعطا همان گام شور است، اما نتهای ایست (درجه دوم شور) و شاهد ابوعطا (درجه چهارم شور) هستند که ملودی این آواز را از شور متمایز میکنند.
ابوعطا آوازی است غمگین و دروننگر؛ البته شدت غم آن در مقایسه با آواز دشتی کمتر است. در گوشه حجاز که اوج ابوعطاست، این حس غم به دلیل نزدیکی به فضای آواز دشتی به بالاترین حد خود میرسد.
احساسی که این آواز به شنونده منتقل میکند، او را از جهان بیرون به دنیای درون خود میکشاند و به راستی زمان مناسب برای شنیدن این آواز، زمان غروب آفتاب یا پایانی شب است.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در بیوگرافی پیر بولِز،یکی از بنیانگذاران سبک سریالیسم پیدا کنید.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً ریدیس فینگربورد یا شعاع صفحه انگشتگذاری چیست؟ را بخوانید.
اگر سوالاتی دارید، مقاله بیوگرافی دریا دادور به شما کمک خواهد کرد.
برای مطالعه بیشتر، به مفهوم گوشه در موسیقی سری سر بزنید.
برای درک عمیقتر این موضوع، مطلب ویژگی های پوست مناسب برای ساز تار را بخوانید.
توصیه میکنیم حتماً مقاله آشنایی با اصطلاح کانن در موسیقی را مطالعه کنید.