جاز یکی از سبکهای محبوب موسیقی در سراسر جهان است. در این سبک، از سازهای گوناگونی برای نواختن استفاده میشود. در این نوشته از وبلاگ یافتو، فهرستی از سازهای رایج در موسیقی جاز را با هم مرور میکنیم. امیدواریم این مطلب برای شما مفید باشد.
چه سازهایی در موسیقی جاز نواخته میشوند؟
جَز (به انگلیسی Jazz) یک سبک موسیقی است که در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم توسط سیاهپوستان آمریکا به وجود آمد. یکی از ویژگیهای اصلی این موسیقی، استفاده از نتهای غمگین است که در اصطلاح تخصصی به آنها Blue Notes میگویند. همچنین، ریتمهای نامتقارن، ضربهای بلند و کوتاه، تغییرات ناگهانی در شدت صدا، گفتگوی بین سازها، چندریتمی و به ویژه بداههنوازی از دیگر مشخصههای مهم جَز به شمار میروند. این سبک را نخستین فرم هنری میدانند که در ایالات متحدهٔ آمریکا شکل گرفته است.
سازهای بادی مانند ترومپت و ساکسیفون نقش اصلی را در موسیقی جَز دارند و در ابتدای پیدایش این سبک، تنها از چنین سازهایی استفاده میشد. اما رفتهرفته سازهای دیگری نیز به آن افزوده شد و امروزه در یک گروه جَز، سازهایی مانند پیانو، گیتار و بسیاری سازهای دیگر نیز در کنار سازهای بادی دیده میشوند.
توصیه میشود به مطالعه مقاله ایوت گریگوریان مدرس پیانو ادامه دهید.
برای گسترش دانش خود، مقاله مشکل تعدد مهر های ساز چیست؟ را مطالعه کنید.

ترومپت
ترومپت بیش از هر ساز دیگری با موسیقی جاز عجین شده است. از همان روزهای آغازین پیدایش سبک جاز، این ساز همواره نقش محوری و اساسی در این موسیقی داشته است. ترومپت در دسته سازهای بادی که از جنس برنج ساخته میشوند، قرار دارد.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در ویژگی های پوست مناسب برای ساز تار پیدا کنید.
کرنت
کرنت خیلی شبیه به ساز ترومپت است، ولی صدای نرمتر و ملایمتری دارد. در اصل کرنت یک ساز بادی برنجی است و کسی که در نواختن آن مهارت داشته باشد، میتواند صدایی شبیه به خواندن از آن تولید کند.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در لباسی از جنس صدا برای ناشنوایان پیدا کنید.
ساکسوفون
ساکسوفون یکی از پرحرارتترین سازها در موسیقی جاز به شمار میرود. به دلیل صدای نرم و انعطافپذیری که دارد، از همان روزهای آغازین شکلگیری جاز تا به امروز، نقش مهمی در این سبک ایفا کرده است. این ساز از نوع تکصدا است، یعنی در هر لحظه تنها یک نت مشخص میتواند از آن شنیده شود. معمولاً برای نواختن ملودی اصلی قطعه از آن استفاده میشود و اغلب به صورت تکنوازی نیز اجرا میگردد.
مقاله گلنوش خالقی، آغازگر رشتهٔ رهبری موسیقی بانوان در ایران حاوی اطلاعات جامعی است.
ترومبون
ترومبون یکی از سازهای بادی است که جنس آن از برنج میباشد، درست مانند ترومپت. این ساز از اولین روزهای شکلگیری موسیقی جاز در این سبک حضور داشته است. در دورهٔ موسیقی سویینگ، ترومبون نقشی کلیدی و ضروری ایفا میکرد، اما با پیدایش سبک بیباپ، به مرور کاربرد آن کاهش یافت.
برای گسترش دانش خود، به مقاله تفاوت سنتور یک مهر و دو مهر چیست؟ کدام بهتر است؟ سر بزنید.
برای گسترش دانش خود، به مقاله بیوگرافی پیر بولِز،یکی از بنیانگذاران سبک سریالیسم سر بزنید.
در گروههای جاز، معمولاً سازهایی مانند ترومپت، ساکسوفون، ترومبون و کلارینت وظیفهٔ نواختن خط اصلی ملودی را بر عهده دارند. در مقابل، سازهایی مثل پیانو، گیتار و درامز بیشتر نقش همراهیکننده را داشته و مسئول حفظ ریتم و هارمونی موسیقی هستند.
پیانو در جاز
پیانو در موسیقی جاز یک ساز همهکاره است و به دلیل توانایی بالا در نواختن ملودی و هارمونی، از همان آغاز پیدایش سبک جاز، یکی از سازهای اصلی این موسیقی به شمار میرود. این ساز همراه با گیتار، نقش بسیار مهمی در همراهی و کامل کردن صدای گروههای جاز دارد.
هماهنگی بین گیتار و پیانو در اجرای موسیقی جاز بسیار مهم است. نوازنده برای اینکه حس واقعی جاز را به شنونده منتقل کند، باید راههای هماهنگ کردن این دو ساز را به خوبی بلد باشد. کار اصلی نوازنده پیانو این است که آکوردها را به شکلی پویا و ریتمیک اجرا کند.
گیتار
در روزهای نخستین پیدایش موسیقی جاز، نوازندگان بیشتر گیتارهای آکوستیک مینواختند. اما با گذشت زمان و پیشرفت فناوری، گیتار الکتریک جایگاه پررنگتری در این سبک موسیقی پیدا کرده است. در میان انواع گیتار، نوازندگان جاز اغلب گیتارهای هالوبادی را انتخاب میکنند، زیرا صدای شفاف و رسایی تولید میکنند.
توصیه میکنیم این مطلب مصاحبه آموزشگاه الهام با علیرضا فیروزیان، مدرس فلوت را حتماً بخوانید.
اگر سوالاتی دارید، مقاله بیوگرافی رامین جوادی، آهنگساز سریال بازی تاج و تخت به شما کمک خواهد کرد.
درامز
درامست نقش حیاتی در بخش ریتم موسیقی جاز ایفا میکند و مانند نیروی محرکهای است که تمام گروه را پیش میبرد. در مقایسه با دیگر سبکها که درامستها اغلب تعداد بیشتری طبل دارند، در جاز معمولاً از سازهای کمتری در این مجموعه استفاده میشود. طبل اسنیر با چوبهای مخصوص نواخته میشود و صدایی تیز و مشخص تولید میکند. در کنارههای این مجموعه، معمولاً یک سنج کرش قرار دارد که برای تأکید بر لحظههای اوج به کار میرود و یک سنج راید نیز وجود دارد که به طور مداوم نواخته میشود تا بافت صوتی کلی را غنیتر کند.
کنترباس (دوبل باس)
در روزهای نخستین شکلگیری موسیقی جاز در شهر نیواورلئان، گروههای موسیقی متشکل از سیاهپوستان در اجراهای خود از ساکسوفون باس بهره میبردند. اما زمانی که جاز راه خود را به بارها و کلوپهای شبانه باز کرد، ساکسوفون باس به تدریج کنار گذاشته شد و کنترباس جای آن را گرفت. در سبک جاز، نوازندگان دیگر از آرشه برای نواختن کنترباس استفاده نمیکنند، بلکه آن را با تکنیکی به نام پیتزیکاتو (کندن سیمها با انگشت) مینوازند.