گلنوش خالقی اولین بانوی ایرانی است که بهصورت آکادمیک و تخصصی در زمینه رهبری ارکستر آموزش دید. در این نوشته از وبلاگ یافتو، بیشتر با زندگی و کارهای این هنرمند آشنا خواهیم شد.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در آشنایی با موسیقی جنوبی (بندری) پیدا کنید.
مقاله آشنایی با ساز ماندولین حاوی اطلاعات جامعی است.
مقاله بیوگرافی علی مولایی حاوی اطلاعات جامعی است.
زندگینامه گلنوش خالقی
گلنوش خالقی در هفدهم دیماه سال ۱۳۱۹ در تهران به دنیا آمد. او یک موسیقیدان، آهنگساز، رهبر ارکستر و رهبر گروه کُر ایرانی بود. پدرش روحالله خالقی نام داشت. گلنوش نخستین بانوی ایرانی است که تحصیلات خود را به شکل آکادمیک در زمینه رهبری موسیقی به پایان رساند.
او پیش از انقلاب سال ۱۳۵۷، رهبری گروه کُر رادیو و تلویزیون ملی ایران را بر عهده داشت. گلنوش خالقی در سال ۱۳۵۸ به کشور آمریکا نقل مکان کرد.
آغاز کار هنری
ایشان در سال ۱۳۳۰ وارد هنرستان موسیقی ملی شد و یادگیری ساز پیانو را شروع کرد. از جمله استادان ایشان در هنرستان میتوان به حسن صبا، جواد معروفی و مصطفی کمال پورتراب اشاره کرد.
در سال ۱۳۳۸ و پس از گرفتن دیپلم از هنرستان موسیقی ملی، با رتبه اول به هنرستان عالی موسیقی راه پیدا کرد و نزد امانوئل ملیک اصلانیان آموزش دید.
یک سال بعد، دیپلم هنرستان عالی موسیقی را نیز با رتبه اول دریافت نمود و سپس به عنوان دستیار استاد، به تدریس پیانو و سرایش در همان هنرستان عالی موسیقی پرداخت.
اگر به این موضوع علاقه دارید، سازهای ابداعی استاد شجریان را از دست ندهید.
مقاله تحریر در موسیقی به چه معناست؟ منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.
تحصیلات
او در سال ۱۳۴۱ برای ادامه تحصیل در موسیقی به اتریش رفت و در آکادمی موتزارتئوم سالزبورگ، رشته رهبری کر را خواند. پس از سه سال به آمریکا رفت و تحصیلاتش را در کالج اوبرلین در اوهایو پی گرفت.
سپس در سال ۱۳۵۳ موفق به دریافت مدرک فوق لیسانس رهبری کر از دانشگاه ویسکانسین در شهر مدیسون شد. در آن دوره با رهبران مطرحی مانند رابرت فاونتن و کورت پرستل همکاری میکرد.
در همان سال، پس از دعوت رادیو و تلویزیون ملی ایران، به کشور بازگشت و گروه “هم آوازان” را تشکیل داد. هدف این گروه اجرای آثار کلاسیک مخصوص کر و ارکستر بود.
او در زمان کنسرتهای هنری گلنوش خالقی در ایران، با وی همکاری مینمود. فعالیت گروه همآوازان تا زمستان سال ۱۳۵۷ ادامه پیدا کرد.
آخرین کار این گروه، ضبط پنهانی سرود آزادی ساخته گلنوش خالقی با شعری از فریدون مشیری بود. خاطره تلخ از هم پاشیدن گروه همآوازان، تا پایان عمر در ذهن گلنوش ماند.
خالقی در سال ۱۳۵۸ دوباره به آمریکا مهاجرت کرد و کارهای هنری خود را در کانون دوستداران فرهنگ ایران آغاز نمود. در این دوره نیز با رهبرانی چون رابرت فاونتن و کورت پرستل همکاری داشت.
او در سال ۱۳۶۴ با کمک تعدادی از نوازندگان ایرانی و آمریکایی، ارکستر روحالله خالقی را با بیست نوازنده در آمریکا تشکیل داد و نزدیک به پنج سال رهبری آن را بر عهده گرفت. تأمین هزینه و پشتیبانی برای این ارکستر بسیار سخت بود و با وجود استقبال خوب از اجراها، ادامه کار از سال ۱۳۶۹ ممکن نشد.
وی در سال ۱۳۶۹ برای برگزاری کنسرت به ایران آمد و قصد داشت به مناسبت بیست و پنجمین سالگرد درگذشت پدرش روحالله خالقی، برنامههایی در تهران و دیگر شهرها اجرا کند.
اما به دلیل “زن بودن”، اجازه رهبری و اجرای عمومی در ایران را دریافت نکرد. در این مدت، دو آلبوم موسیقی از آثار روحالله خالقی با نام می ناب را ضبط کرد و پس از چند ماه، دوباره ایران را به مقصد آمریکا ترک گفت.
انتشار بیانیه در دفاع از سرود ای ایران
گلنوش خالقی در اسفندماه سال ۱۳۹۷ بیانیهای منتشر کرد و از سرود «ای ایران» که ساخته روحاله خالقی است، دفاع کرد. او در این بیانیه به اقدام مسئولان استان قدس رضوی اعتراض کرد و کار آنها را محکوم نمود. به گفته او، این نهاد بدون اجازه از موسیقی سرود ملیگونه «ای ایران» استفاده کرده و متن آن را به شکلی تغییر داده که در راستای تبلیغ مذهب شیعه و مداحی امامان آن است. او این اقدام را دزدی فرهنگی و هنری، آسیب زدن به یک اثر ملی و دستکاری نابخردانه آن خواند و از مردم درخواست کرد تا نسبت به این موضوع اعتراض خود را نشان دهند.
در صورت علاقهمندی، مطلب معرفی ساز کنترباس را از دست ندهید.
درگذشت
گلنوش خالقی در بیست و ششمین روز بهمن ماه سال ۱۳۹۹، در هشتاد سالگی، در شهر واشینگتن دی سی چشم از جهان فروبست.
یادش همواره زنده و روانش شاد باد.